("Chuyện Gaucho Bi Bự Khoái Mắm Tôm": một truyện lẽ ra được in trong tập "Những gặp gỡ không thể có" của tôi nhưng đã không được in.)
... Những người hỏi cung đám nghi phạm thảy đều mặc thường phục: họ chính là nhân viên tòa soạn - phóng viên, biên tập viên, nhiếp ảnh gia, thợ dàn trang, bảo vệ, kế toán, lái xe, lao công. Khi Lãnh Tụ cần đến họ (họ thì nói là khi Tổ quốc và nhân dân cần đến họ), họ sẵn sàng và ngay lập tức trở thành thẩm vấn viên, mẫn cán và hữu hiệu đến mức vượt ngoài mọi mong đợi của Lãnh Tụ - chẳng phải là Lãnh Tụ từng có lúc nói trực tiếp, cụ thể với họ về những gì Ngài mong đợi ở họ song trên thực tế Ngài chưa hề làm vậy, Ngài không có thì giờ, chỉ là tự họ hình dung ra những mong đợi ấy và tự mình vượt qua nó. Tôi khoái nhất là một tay nhỏ thó điển trai, bê đê, họa sĩ thiết kế, sau khi dùng búa cỡ bự đóng trọn một cây bút chì hai mươi phân vào lỗ tai một ông già để ông già phải trả lời “Có” cho một câu hỏi của cậu ta, liền đi ra ban công, rửa tay cho sạch máu, lau tay thật khô, xong thì ngồi thụp xuống vuốt ve ba con mèo con đang bò lổm ngổm trong cái thùng các tông đặt nơi góc ban công, ba con mèo con bị ai đó vứt nơi bãi rác mà cậu ta lượm đem về. Tôi cũng khoái, ở mức độ gần như thế, tay tổng biên tập, một lão sáu mươi, béo tốt xởi lởi khiến tôi hình dung ra một ông chủ hội chợ lưu động chuyên vòng vòng các tỉnh lẻ, ông này cấm tiệt tất cả nhân viên của mình không được chửi thề trong khi làm phận sự cho dù những người bị thẩm vấn có chửi họ bằng những lời tục tằn đến đâu đi nữa, vì đau hoặc vì phẫn uất hoặc vì điên hoặc vì cả ba. Nhưng thường thì những người bị thẩm vấn - nghi can phản loạn vân vân - không thể chửi thề hay có những cách phát ngôn tương tự được bao lâu; rất nhanh sau đó họ câm tịt, đó là khi ngay cả một tiếng “Có” hoặc “Không” họ cũng gần như không nói nổi, thở cũng thiếu điều không thở nổi. Và không cần phải nói, cùng lúc với những đợt bắt bớ và thẩm vấn đại quy mô này diễn ra, biên chế nữ giới thuộc các Trung tâm Cải huấn dưới quyền điều hành trực tiếp của Lãnh Tụ tăng lên theo cấp số nhân. Cơ hội ngàn năm có một của hàng chục vạn đàn ông tham gia công tác chính quyền! Những người còn lại, những ai không được đưa thẳng từ tòa soạn Nhân dân Tự do hay các địa điểm tương tự đến các trung tâm cải huấn thì sẽ từ đó được chở tới sở cảnh sát trong tư cách là “những phần tử chống đối/phản loạn/lật đổ/khủng bố đã được thẩm vấn sơ bộ và về cơ bản đã thành khẩn cung khai và nhận tội.” Ban đầu cảnh sát còn nhận những người này, song về sau, khi số lượng họ tăng lên chóng mặt thì cảnh sát trả lời: “Chúng tôi nhận bọn này làm gì kia chớ.” “Vậy chúng tôi phải làm gì với tụi nó?” người của tòa soạn hỏi. “Làm sao bọn tôi biết được,” cảnh sát nói. “Tùy mấy anh. Đem vất xuống sông đi.” Tưởng cần nói thêm: tất cả nhân viên tòa soạn, khi tiến hành các cuộc vây ráp bắt giữ, cũng mặc thường phục như khi tiến hành thẩm vấn - họ không tìm đặng khoác lên mình bất cứ thứ sắc phục nào, cũng không mang bất cứ một thứ dấu hiệu nào trên người để phân biệt mình với những kẻ bị tình nghi và với thường dân, và họ lấy đó làm kiêu hãnh: “Chúng tôi là những công dân khiêm tốn đang làm hết sức mình để góp phần duy trì ổn định và trật tự xã hội, tức là lợi ích chung.”
Tôi đã chứng kiến không dưới một chuyến trút người xuống sông như thế. Một cảnh chả đẹp đẽ gì, đúng vậy, thế nhưng xin hỏi: chỉ thích nhìn thấy những gì đẹp đẽ thì có phải là tính cách của Ricardito không? Và có chi lạ không nếu Ricardito kể tiếp, kể rõ ra rằng nó đã có giúp các nhân viên tòa soạn mẫn cán nọ một tay, khênh mấy cái xác lên (gọi là xác thì không hẳn đúng vì khi chúng tôi sờ vào thì nhiều cái trong số đó còn thở, còn cục cựa, còn rên, thậm chí còn chửi rủa và/hoặc van xin được, tuy nhiên chỉ chút xíu nữa thôi là sẽ thực sự trở thành xác, thành ra ngay lúc này mà gọi là xác thì xét cho cùng chả có chi khác cả), một hai ba đòng đưa thảy lên xe, rồi lát sau khênh xuống một hai ba đòng đưa thảy xuống sông, và khi đã xong xuôi hết cả thì đứng nhìn mặt nước hãy còn chưa hết xao động mà suy tư (thực sự thâm trầm!) về sự nhỏ nhoi vô nghĩa và về sự thảm hại đến cười bể bụng của kiếp người. Đêm đó không trăng. Khúc sông đó không đèn, song tôi có thể hình dung rõ mồn một mấy chục cái xác ấy như mấy chục cái bao ni lông chứa rác lùm lùm đen thủi đen thui lục tục nối nhau theo làn nước đen thủi đen thui tiến về phía hạ lưu, chốc chốc lại châu vào nhau, đụng nhau, miết qua nhau, tách nhau ra rồi lại châu vào nhau lại đụng nhau lại miết qua nhau, quấn quít khó lìa.
(...)
Bản quyền của Trần Tiễn Cao Đăng
... Những người hỏi cung đám nghi phạm thảy đều mặc thường phục: họ chính là nhân viên tòa soạn - phóng viên, biên tập viên, nhiếp ảnh gia, thợ dàn trang, bảo vệ, kế toán, lái xe, lao công. Khi Lãnh Tụ cần đến họ (họ thì nói là khi Tổ quốc và nhân dân cần đến họ), họ sẵn sàng và ngay lập tức trở thành thẩm vấn viên, mẫn cán và hữu hiệu đến mức vượt ngoài mọi mong đợi của Lãnh Tụ - chẳng phải là Lãnh Tụ từng có lúc nói trực tiếp, cụ thể với họ về những gì Ngài mong đợi ở họ song trên thực tế Ngài chưa hề làm vậy, Ngài không có thì giờ, chỉ là tự họ hình dung ra những mong đợi ấy và tự mình vượt qua nó. Tôi khoái nhất là một tay nhỏ thó điển trai, bê đê, họa sĩ thiết kế, sau khi dùng búa cỡ bự đóng trọn một cây bút chì hai mươi phân vào lỗ tai một ông già để ông già phải trả lời “Có” cho một câu hỏi của cậu ta, liền đi ra ban công, rửa tay cho sạch máu, lau tay thật khô, xong thì ngồi thụp xuống vuốt ve ba con mèo con đang bò lổm ngổm trong cái thùng các tông đặt nơi góc ban công, ba con mèo con bị ai đó vứt nơi bãi rác mà cậu ta lượm đem về. Tôi cũng khoái, ở mức độ gần như thế, tay tổng biên tập, một lão sáu mươi, béo tốt xởi lởi khiến tôi hình dung ra một ông chủ hội chợ lưu động chuyên vòng vòng các tỉnh lẻ, ông này cấm tiệt tất cả nhân viên của mình không được chửi thề trong khi làm phận sự cho dù những người bị thẩm vấn có chửi họ bằng những lời tục tằn đến đâu đi nữa, vì đau hoặc vì phẫn uất hoặc vì điên hoặc vì cả ba. Nhưng thường thì những người bị thẩm vấn - nghi can phản loạn vân vân - không thể chửi thề hay có những cách phát ngôn tương tự được bao lâu; rất nhanh sau đó họ câm tịt, đó là khi ngay cả một tiếng “Có” hoặc “Không” họ cũng gần như không nói nổi, thở cũng thiếu điều không thở nổi. Và không cần phải nói, cùng lúc với những đợt bắt bớ và thẩm vấn đại quy mô này diễn ra, biên chế nữ giới thuộc các Trung tâm Cải huấn dưới quyền điều hành trực tiếp của Lãnh Tụ tăng lên theo cấp số nhân. Cơ hội ngàn năm có một của hàng chục vạn đàn ông tham gia công tác chính quyền! Những người còn lại, những ai không được đưa thẳng từ tòa soạn Nhân dân Tự do hay các địa điểm tương tự đến các trung tâm cải huấn thì sẽ từ đó được chở tới sở cảnh sát trong tư cách là “những phần tử chống đối/phản loạn/lật đổ/khủng bố đã được thẩm vấn sơ bộ và về cơ bản đã thành khẩn cung khai và nhận tội.” Ban đầu cảnh sát còn nhận những người này, song về sau, khi số lượng họ tăng lên chóng mặt thì cảnh sát trả lời: “Chúng tôi nhận bọn này làm gì kia chớ.” “Vậy chúng tôi phải làm gì với tụi nó?” người của tòa soạn hỏi. “Làm sao bọn tôi biết được,” cảnh sát nói. “Tùy mấy anh. Đem vất xuống sông đi.” Tưởng cần nói thêm: tất cả nhân viên tòa soạn, khi tiến hành các cuộc vây ráp bắt giữ, cũng mặc thường phục như khi tiến hành thẩm vấn - họ không tìm đặng khoác lên mình bất cứ thứ sắc phục nào, cũng không mang bất cứ một thứ dấu hiệu nào trên người để phân biệt mình với những kẻ bị tình nghi và với thường dân, và họ lấy đó làm kiêu hãnh: “Chúng tôi là những công dân khiêm tốn đang làm hết sức mình để góp phần duy trì ổn định và trật tự xã hội, tức là lợi ích chung.”
 |
| "The seven deadly sins", tranh của Otto Dix (1933) |
Tôi đã chứng kiến không dưới một chuyến trút người xuống sông như thế. Một cảnh chả đẹp đẽ gì, đúng vậy, thế nhưng xin hỏi: chỉ thích nhìn thấy những gì đẹp đẽ thì có phải là tính cách của Ricardito không? Và có chi lạ không nếu Ricardito kể tiếp, kể rõ ra rằng nó đã có giúp các nhân viên tòa soạn mẫn cán nọ một tay, khênh mấy cái xác lên (gọi là xác thì không hẳn đúng vì khi chúng tôi sờ vào thì nhiều cái trong số đó còn thở, còn cục cựa, còn rên, thậm chí còn chửi rủa và/hoặc van xin được, tuy nhiên chỉ chút xíu nữa thôi là sẽ thực sự trở thành xác, thành ra ngay lúc này mà gọi là xác thì xét cho cùng chả có chi khác cả), một hai ba đòng đưa thảy lên xe, rồi lát sau khênh xuống một hai ba đòng đưa thảy xuống sông, và khi đã xong xuôi hết cả thì đứng nhìn mặt nước hãy còn chưa hết xao động mà suy tư (thực sự thâm trầm!) về sự nhỏ nhoi vô nghĩa và về sự thảm hại đến cười bể bụng của kiếp người. Đêm đó không trăng. Khúc sông đó không đèn, song tôi có thể hình dung rõ mồn một mấy chục cái xác ấy như mấy chục cái bao ni lông chứa rác lùm lùm đen thủi đen thui lục tục nối nhau theo làn nước đen thủi đen thui tiến về phía hạ lưu, chốc chốc lại châu vào nhau, đụng nhau, miết qua nhau, tách nhau ra rồi lại châu vào nhau lại đụng nhau lại miết qua nhau, quấn quít khó lìa.
(...)
Bản quyền của Trần Tiễn Cao Đăng
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét