Người trở về (hay Màu của cõi khác)

(một truyện cũ)

Đã hai tháng liền chàng xuất hiện đều đặn vào nửa đêm ngay ở nhà Thủy tạ trong Lăng Tự Đức. Còn đêm nay, được chàng báo trước, nàng ra Bờ Hồ, quãng đối diện Bưu điện Thành phố để gặp chàng. 

Ngày trước, khi chàng còn sống, nàng thường vờ không hiểu chàng nói gì. Nàng rất thích thấy chàng giận dỗi như một đứa trẻ, dù biết rõ là chàng cũng vờ đấy thôi. Nàng chỉ thoáng rùng mình - nhưng tự trấn an rằng chàng lại đùa - khi chàng nói một cách tự nhiên và nghiêm chỉnh rằng trong chuyến công tác cuối cùng này chàng sẽ chết. 

Dường như có một quầng sáng lạ lùng trên Hồ; không hẳn do một cái gì phát quang, mà bởi chính sự trong vắt đến tận cùng của mỗi phân tử không khí, và do đó toàn thể bầu không khí phía trên Hồ trông như một khối pha lê, mặt cắt sắc lẹm khổng lồ của một núi băng, một tảng nước khổng lồ vô hình trên không trung mà ta chỉ có thể cảm thấy hơn là nhìn thấy bởi những tầng mây từ phía Tây đùn tới bỗng như nhân đôi và trở nên sắc nét dến rợn mình như trong ánh chớp giữa cơn giông. 

- Đó là chàng đang đến, - nàng nghĩ, và gan ruột nàng như thể rúm lại. 

Tranh của René Magritte

Bất giác nàng nhìn lên mái tòa Bưu điện thành phố. Có một thứ ánh sáng kỳ dị bắt đầu nảy ra trên những diềm mái, gần như ánh sáng những hòn than cháy trong lò sưởi làm hồng những viên ngói, chẳng mấy chốc chuyển sang xanh tím như lửa cồn, rồi nửa như ngập ngừng, nửa như rình rập khoảnh khắc bất ngờ nhất liền chuyển sang màu tím ngát, tím ngăn ngắt, như rừng sim, và - càng đột ngột hơn - thoắt biến thành đỏ tía, xanh chàm, huyết dụ, đỏ như trái hồng, rượu boócđô, màu đất son, màu phù sa sông Hồng, màu cánh gián, màu xanh rau khúc, màu vàng rơm, màu gỉ đồng, màu vàng chanh, màu vàng nghệ, màu đỏ bầm tiết canh, ánh sáng bắt đầu say, tự cuốn mình vào cơn lốc những màu sắc vụt tắt vụt hiện, hổn hển, trối chết, cật lực, cuồng liệt, dữ dội. Đó là chàng trở về, đó là chàng trở về - đó là chàng trở về!!! Nàng như sắp điên lên, nàng không biết mình đang là gì, đang có hay không, đang ở đâu hay không ở đâu - nàng thấy mình là màu sắc; nàng đỏ, nàng xanh, nàng chàm, nàng xanh lơ, nàng tím, nàng biêng biếc, nàng trắng sữa, nàng xám ngóet, nàng màu da bò, màu đồng thau, nàng phớt hồng, nàng là con sóng thông minh, tinh quái, tỉnh bơ, vĩ đại, vô tận, luồn qua và xâu chuỗi những màu đó, nâng những màu lên, hạ những màu xuống, làm chúng đê mê, khoái tỉ, làm chúng khiếp hãi, làm chúng phân thân, đổi xác cho nhau, làm chúng bùng lên và vỡ ra thêm vô số những màu, làm chúng chao đảo, làm chúng say khướt, làm chúng mệt lử. Và khi nàng cũng mệt, ánh sáng vụt biến.

Bóng tối ụp xuống nàng, kín bưng, không lối thoát, khủng khiếp. 

- Anh ơi, đừng làm em sợ, - nàng nói. 

Bỗng tim nàng nhói đau: vậy nàng không muốn kẻ từ thế giới khác trở về xuất hiện dưới bất cứ dạng thức nào, với bất cứ màu nào tùy thích? Nàng muốn thấy người trở về xuất hiện với màu đen của bóng tối và màu trắng muôn thuở của hồn ma, nghĩa là muốn cả tinh thần của hắn cũng chết?

Giấc mơ thang

(một truyện cũ)

(Có lần) tôi (mơ) thấy một phụ nữ lớn tuổi đi lên cầu thang; mái tóc bạc trắng. Chợt tôi có cảm giác đó chính là mẹ tôi; mặc dù khi bà ngoảnh lại nhìn và cười với tôi, đấy không phải là khuôn mặt mẹ tôi. Nụ cười ấy khiến dâng lên trong tôi một nỗi trìu mến da diết. Nó lôi cuốn tôi, không phải như sợi dây của tình mẫu tử đơn thuần, mà, như tiếng chim hót lẻ loi trên cánh đồng u tĩnh, khơi dậy trong tôi cái gì đó mà tôi đã quên mất. 

Tôi nhìn theo Mẹ tôi. 

Khi bà ngoảnh lại lần thứ hai, đó là gương mặt của một phụ nữ xấp xỉ năm mươi, đóng khung trong mái tóc đen chớm bạc. Một cái gì xưa quen và mới mẻ đã làm biến mất những vết chân chim nơi đuôi mắt bà, và gờ má trơn láng của bà bắt ánh hồng như rạng đông. 

Và bỗng một nỗi sung sướng lạ lùng tràn ngập tâm hồn tôi; bởi đôi má láng mịn như cánh hồng kia, dường như tôi đã thấy một lúc nào đó trong dòng thời gian trước khoảnh khắc này, ở nơi nào đó trên thế giới này mà ký ức tôi chưa nhớ ra được; cũng đôi gò má trơn láng ấy, đóng khung trong mái tóc đen chớm bạc, đó là người phụ nữ tôi yêu, đó là người phụ nữ đã hay sẽ là mẹ tôi. Và như vậy tôi không còn ngạc nhiên khi một khoảnh khắc sau, người phụ nữ lên tới đầu thang và ngoái lại nhìn tôi lần nữa, cái tôi nhìn thấy là gương mặt thiếu nữ mười tám tuổi với cái mũi như bằng sứ và bím tóc đuôi sam đen như mực tàu buông trước ngực; tôi biết đó là người con gái chưa biết - chưa đến lúc biết - sẽ có ngày sinh ra tôi, người chưa biết mình sẽ đi cùng tôi suốt phần đời còn lại và sẽ sinh ra những đứa con tôi.  

Và tôi không ngạc nhiên nữa, không chờ đợi những cảm xúc dâng lên từ đáy lòng nữa khi người con gái đột nhiên biến mất, hình như đúng lúc nàng rời chân khỏi bậc thang trên cùng. Nàng không còn ở đó, nàng như đã bốc hơi, như người ta nói, hoặc nàng đã trở lại thời gian trước khi nàng sinh ra. Nhưng tôi biết nàng không ở đâu khác ngoài nơi đó, nơi nàng đang ở và hiện hữu, trên kia, hướng nhìn lên của tôi, và tôi cũng ở đó, vốn dĩ ở đó. Và như thế, không chần chừ, tôi vọt lên cầu thang, xoạc cẳng hết cỡ, thấy mình bay như gió, những bậc thang lướt bên dưới tôi mà không bén gót tôi. Tôi biết mình đi đâu và về đâu; tôi chưa bao giờ bình tâm và hoan hỉ như vậy. 

Bài hát

(một truyện cũ)

Ngưỡng mộ Ea Sola

Chắc chắn anh sẽ trở về Việt Nam. Ai biết điều đó hơn anh? Ai biết rõ hơn rằng giờ đây không sức mạnh nào sẽ ngăn được anh? 

Nàng chỉ im lặng, đợi anh nói. 

Vậy, anh sẽ trở về quê hương. Khi đã quyết định như vậy thì tim anh không đau nữa, nhưng ruột anh lại cồn cào vì nỗi khao khát ra đi, càng sớm càng tốt, ngay bây giờ. Anh muốn thấy ngay lập tức quê hương anh, mà từ cha sinh mẹ đẻ anh chưa hề đặt chân lên, chưa hề đón nắng, hít thở bầu không khí, muốn gặp những bài hát ru đó, những điệu hò đó trên chính mảnh đất đã hoài thai chúng, hoài thai tâm hồn anh.  

“Amrita biết không, những bài hát đó làm máu tôi cộng thông với những mạch ngầm mạnh mẽ và trinh nguyên nhất của Tổ quốc mình. Chúng tạo hình hài cho những nỗi nhớ nhung của tôi...

Anh là họa sĩ, nhà thiết kế tàu vũ trụ lừng danh, mà tham vọng không bao giờ thỏa là thâu tóm toàn thể Nhân loại làm cảm hứng vô biên cho anh. Chưa có nghệ sĩ Việt Nam nào dọc ngang cả Trái đất lẫn những biên khu ngoài Trái Đất và từng hòa hội chính mình với nhiều nền văn minh khác nhau nhất đến thế; chưa có nhà thiết kế nào tạo dáng - và sự sống - cho tàu vũ trụ một cách đầy nghệ sĩ, đầy tính người đến thế! Như họa sĩ vẽ đi vẽ lại hàng ngàn chân dung vừa giống nhau vừa không bao giờ lặp lại của người vợ yêu, nỗi đam mê duy nhất của anh là dùng ngôn ngữ những con tàu để tái hiện một phần nhỏ nhoi muôn nghìn triệu bội thức của văn hóa nhân loại, tức là văn hóa của anh, tình yêu nồng nàn đối với toàn thể Vũ trụ, nỗi khâm phục bất tận trước vẻ đẹp và sự giản dị của nó. Và ta được thấy trong loạt tác phẩm gần đây nhất của anh những cuộc phiêu lưu táo bạo và nên thơ, những con tàu không còn là thế giới khép kín, trong đó con người giam mình, mà bung ra thành những hệ mở có cá tính, có khả năng sáng tạo và sinh thành, những con tàu chỉ một phần trăm hữu hình hữu thể và có thể tạm gọi là bất biến còn chín mươi chín phần trăm cấu tạo bằng siêu vật chất vốn vô hình vô thể nhưng sẵn sàng hóa thân thành bất cứ biểu hiện nào của Vũ trụ theo mệnh lệnh từ tiềm thức con người truyền qua bộ xử lý trung ương. Không hề có những môđen tàu vũ trụ khác nhau cùng ký tên anh, mà chỉ có một kiểu tàu duy nhất với sáu mươi nghìn dạng hóa thân mang những tên khác nhau, tạo những không khí khác nhau và bằng những cách khác nhau đập vào tâm hồn và ký ức bạn. Này là "Matsya-Cá Mập" với muôn ngàn con cá giao nhau vừa tích nhập vào nhau vừa bứt phá khỏi nhau, những con cá mập chỉ có đường viền bằng hằng hà sa số sắc màu và cấp độ ánh sáng, cái vũ điệu kỳ ảo, buồn buồn và uy nghi trong bóng tối vũ trụ ở đó không có chủ thể nào múa ngoài bản thân Sự Sống không ngừng tiến hóa, tự hoại và tự sinh. Còn đây "Đôi mắt - Garcia Lorca": vô số làn sóng cuộn tràn trề với những dãy bờm bọt trắng không ngừng thăng hoa thành những từng mây và cơ man nào những bức tường mưa xiên theo đủ mọi chiều lấp lánh, thành sao chổi kéo tua và biến hóa khôn lường màu tím, thành lá và hoa luôn lay động và đầy nhục cảm như lúc nào cũng sẵn sàng nở ra thành tiếng chuông, tiếng huýt sáo, lục lạc rung và những cánh chim, "Âm nhạc" với trăm lẻ một bậc lũy thừa của chín nghìn chín trăm chín mươi chín tổ hợp hình họa nơi mà thư pháp ả rập tích hợp và tương sinh một cách táo bạo và nồng nàn với thư pháp Trung Hoa, với Devanagari và chữ hình góc Lưỡng Hà, với tất cả sự cứng rắn, nỗi mềm mại, sự đường bệ, nét thanh thoát, cái giản dị cùng cực, hay nỗi rối rắm và bộn bề hoa lá mà chúng có hoặc lẽ ra phải có và có thể còn sẽ có, "Euclide" - kim tự tháp khổng lồ mang trong lòng nó và/hoặc chung quanh nó 10¹⁵⁰ mặt phẳng và 5¹⁰⁰ mặt cong giao nhau, cắt nhau, lồng nhau, đồng tâm và ngược dấu nhau, mỗi mặt phẳng và cong đó đều ngời lên một bức tranh lạ lùng gợi nhớ Salvador Dali, Marc Chagall, M.C. Escher, Joan Miro, gợi nhớ tranh hang động Chauvet người thái cổ, phù thế họa Nhật Bản sặc sỡ và u huyền, thánh tượng Nga sừng sững, tiểu họa ấn duyên dáng, tranh lụa Tống thanh tĩnh, tranh Ba-rốc ngồn ngộn và kỳ khu, những bức tranh con người từng nằm mơ thấy mà chưa vẽ được bao giờ... 

Anh những tưởng tất cả thế gian đã nằm trong sáng tạo của anh; anh những tưởng tiếng hát của lòng anh đã bao hàm trọn bản đại tấu khúc vô cùng của Vũ trụ, cũng như mỗi giọt sương đều mang Mặt trời bên trong nó. Vốn luôn luôn ý thức mãnh liệt mình là đứa con của toàn thể thế giới, anh không mấy bận tâm về cội rễ của mình, vì đó là những gì đã qua. Anh biết có một đất nước xa xôi tên là Việt Nam, quê hương của tổ tiên anh, do đó cũng là Tổ quốc anh. Anh chăm chú tìm hiểu tất cả những gì liên quan đến xứ sở và dân tộc đó: lịch sử, địa lý, phong tục, tập quán, truyền thống nhân bản và nền tảng tâm linh, song với niềm hào hứng không gì đặc biệt so với nỗi háo hức tìm hiểu những đất nước gần gũi và xa xôi khác mà ít nhất một lần anh gọi là quê hương anh không phân biệt vị thứ; và khi nói về Việt Nam thì giọng anh cất cao một nửa cung, vừa đủ thông báo và xác nhận sự hiện hữu của cái tên đó trong dòng máu anh, chứ không hẳn ở đầu nguồn cảm hứng của anh. 

Một cái gì đó chỉ xảy ra từ khi mẹ anh khuất núi. Chính nàng phát hiện điều đó. Nàng nhận thấy, như hoàng hôn màu máu đổ xuống đồi cát một phút trước còn sáng lóa như Mặt trời giữa trưa hè, một nỗi ưu tư nhức nhối, sống sít và âm thầm vùi lấp và hầu như dập tắt ánh sáng trong giọng nói tiếng cười của anh. Anh chăm chú lắng nghe gì đó sâu trong lòng, xa xăm và mãnh liệt như dư âm tiếng rì rầm trong ruột Trái đất, bí ẩn và da diết như mùi đất liền mà ta cảm thấy giữa lòng đại dương. Sự lắng nghe đó có gì máu thịt và sâu thẳm khiến nàng xúc động; như người mất trí nỗ lực một cách xé ruột hầu nhớ lại tên mình, nhớ lại tuổi thơ, hay người mù nhìn đau đáu vô vọng vào con tàu mang người thân yêu đã khuất ngoài khơi xa. Thế rồi ngày kia, nàng thấy lại nụ cười của anh, le lói và ngập ngừng như mặt trời vừa hé sau cơn mưa, nhưng không gì cưỡng nổi và báo hiệu một ngày mới. Nhưng, cũng như sương, trong mắt anh ngưng đọng những giọt nước mắt lớn. Anh mở lại cuốn băng những bài ru con đất Quảng mà mẹ hát trong đêm sinh nhật cuối cùng. Hôm đó anh bỏ hết công việc. Anh ngồi ngoài hiên, và từ ánh vàng ban mai, trưa dát bạc trắng lóa, màu đồng thau xế chiều đến sắt nung của hoàng hôn lần lượt gội lên anh, thấm vào da thịt anh, nối liền anh với Trời Đất. Khi bóng tối dâng đến ngọn cây phong và hương nhài đặc quánh dần giữa những vòm lá tối thẫm, nàng khẽ lại gần, đặt tay lên vai anh. 

The Exploding Head of Don Quichotte - 1957 - Salvador Dal

Từ đó, với nỗi thiết tha của đứa bé tìm hơi ấm mẹ, anh miệt mài tìm nghe những bài hát ru Việt Nam, rồi những câu hò, rồi những điệu Lý, những bài Quan họ, rồi những khúc ả đào, những bản đàn tài tử, những điệu chèo, những điệu Cải lương, những khúc Chầu văn, tất cả những gì anh chưa biết, tất cả những gì anh biết mà kỳ thực không hề biết. Và trong sự đắm mình của anh có gì đó khiến người ta kính trọng và lặng im. Không phải anh nghe âm nhạc đó; anh trở thành âm nhạc đó. Đúng hơn, anh tìm thấy lại âm nhạc đó - và cả một Vũ trụ - ở ngay trong mình. 

- Anh trở về Tổ quốc đi, - nàng nói, và lập tức nghe tim nhói lên.

 Anh trở về đi... Một khi anh nhận ra Người và Người đã gọi anh... Tôi sẽ chờ anh. 

 

*

 - Ừ, tôi sẽ trở về.

Anh ôn tồn và trầm ngâm như nói với chính mình, thật giống những khi anh hỏi nàng muốn nhìn lâu hơn một chút mẫu tượng mũi tàu mới nhất của anh không, kẻo anh lại hủy đi mất. 

- Này Hương Amrita, tôi sống như thế này từ bao lâu rồi? 

Ngập ngừng, nàng đăm chiêu nhìn anh. 

- Không quá lâu đâu, anh. 

Nàng hiểu anh sẽ nói về cái gì. Là nghệ sĩ múa tuyệt vời, giáo sư lịch sử nghệ thuật, đứa con đẹp đẽ và thuần khiết nhất của sông Hồng mang theo dòng chảy những con sông huyền thoại của tiểu lục địa ấn, nàng là mẹ đỡ đầu tuyệt vời mọi sáng tạo của anh, bao dung như người chị, đằm thắm như em gái và nồng nàn như bất cứ người đàn bà nào khác đang yêu. 

- Thật ra, anh có bao giờ chỉ sống cho nơi này và cho lúc này đâu, thằng-bé-xếp-tàu-giấy- to đầu cứng cổ của tôi! - nàng chợt nói vội vã, cố giấu một nụ cười tich nghịch đầy âu yếm. Đó là nụ cười xiết bao quen thuộc với anh, nụ cười gợn sóng một cách vô hình dọc suốt mọi phần thân thể nàng mamg theo ánh sáng, lửa, nỗi rạo rực và lời mời gọi mê hồn vào điệu múa. Âm nhạc không ngừng thánh thót, tiết tấu luôn luôn tung tẩy phập phồng từng đường gân thớ thịt của nàng. 

"Anh chưa bao giờ tự biết mình luôn luôn ở gần quê hương đến thế nào đâu, bạn thân yêu của tôi!", - nàng chợt quyết định nói. Giọng nàng âm vang và du dương, dường như xuất phát từ nơi nào quá thẳm sâu như lòng đại dương, xa xăm như đỉnh trời. Bất cứ lúc nào giọng nàng cũng đẹp một cách sâu xa và vô định như thế, cũng như điệu múa của nàng, như từng cái phẩy tay, từng động tác xoay cổ chân hay hất tóc ra sau, tất cả đều tròn đầy cái vẻ thanh tĩnh nhịp nhàng và nỗi sôi động vô biên bị kiềm tỏa của nhu động lớp mácma trong ruột Trái đất. 

“Không, chưa bao giờ anh hiểu hết chính mình đâu”.

Nàng chợt vươn cao lên trời hai cánh tay dài tròn trĩnh, đầy đặn như vòi của ả voi tơ mà uyển chuyển như những làn rong biển; nàng bỗng bừng lên đầy xúc động, đầy hứng khởi, giọng nàng cuộn lên thành sóng biển dồn dập đổ vào lòng anh. "Nhìn đây! Nhìn đôi tay tôi! Có phải chúng chỉ thuộc về tôi không? Có phải chúng chỉ biết nói bằng ngôn ngữ của riêng tôi không? " - những làn sóng ngầm không rõ từ bao nhiêu thế kỷ, biết mấy thiên niên kỷ bắt đầu gợn dưới làn da trắng ngần trơn láng như củ huệ của nàng, và như thể hoàn toàn ngoài ý chí của nàng đôi tay bắt đầu chuyển động theo những nửa đường tròn, đường hyperbôn và đường sin lúc phất phơ mềm mại đến mê hồn khi cuồn cuộn bạo cuồng hoặc quá phấn khích hoặc vì phẫn uất. Thế rồi, như từng bè trong một dàn nhạc giao hưởng tuyệt đẹp và thầm lặng theo nhau đáp lại đoạn lĩnh xướng, từ đôi vai tròn lẳn của nàng, đến eo lưng, đến đôi hông nở chắc, rồi đôi chân tròn trặn của nàng bắt đầu thở nhẹ, rồi thầm thì, khẽ hòa giọng theo, reo lên dịu dàng khi bắt được nhịp, rập rờn lùa theo, rồi thình lình bùng ra và vút lên trong một hòa âm duy nhất đầy hứng khởi, huy hoàng và đắm say, nó lôi nàng theo hay chính nàng cuốn theo một làn gió non trẻ nó lớn lên theo nàng, từ phất phơ ngọn cỏ, lắt lay tàu chuối, bập bồng ngàn lau trắng dợn bãi sông, thoắt đã quăng quật những nhành dâm bụt, đập toang toang cửa sổ, thốc cát vào mồm người, quật sóng vào vách đá, rồi rú rít và chuyển thành gầm thét như ngàn xoáy nước và bão táp giữa đại dương, thốt nhiên chùng xuống, sững lại và tạc vào núi thành Hòn Vọng Phu rồi đột ngột tắt lịm và tịch lặng mà thu hút một cách đáng sợ như bầu trời chói chang trên cánh đồng giữa trưa hè, bầu trời thuần khiết thủy chung mà thực ra luôn ngự trị trên tất cả những cái đó. Dường như thấy được những cánh hoa nhài vô hình lấp lánh lân tinh rơi lả tả quanh nàng. Nước sóng sánh trong bình nơi bệ cửa sổ, và ván lát sàn còn rúng động bởi dư ba đôi gót trần khỏe mạnh của nàng, như tiếng sạp tre khua rộn rã, hay âm vang thiết hài êm lướt, giòn lịm và xa xăm. 

Anh chưa bao giờ phát hiện được đất nước chính mình, phải không? - giọng khẽ run, nhưng ôn tồn và rắn rỏi, như một người mẹ, nàng đặt tay lên vai anh, nồng nàn vuốt tóc anh. - Hãy tìm đi, hãy phát hiện đi. Nhưng đừng quên rằng trong đôi tay anh, cũng như đôi tay tôi, Người vẫn ở đó. Trước khi đi tìm người ở bên ngoài anh, hãy tìm cách phát lộ Người, hòa hội bản thân với Người, tìm và tạo dựng thể hóa thân mới mẻ cho Người. Như tôi đây; trở về Việt Nam lần đầu tiên năm mười tám tuổi, lần đầu tiên muốn cất lên một bài hát Việt Nam... là Se chỉ luồn kim, cái bài hát không hiểu từ đâu và tự lúc nào đã lên men và nghẹn dâng trong tôi, tôi chỉ thốt được dăm câu chẳng ra xoang điệu gì, thế rồi thay vì hát tôi bật lên khóc... Chừng đó các mẹ vuốt tóc tôi và mỉm cười với tôi: Can đảm lên, con sẽ hát được mà; con sẽ hát được mà! Bài hát dành cho chính con, chúng ta giữ nó đến giờ là để cho con... Thế là tôi đã hát; vâng, tôi hát, hay bài hát đã vút lên qua cuống họng tôi, qua giấc mơ hoài hương đã viên thành của tôi, qua toàn bộ con người tôi. Thế là tôi lại trở thành một phần đất nước này, như những đóa hoa mộc trước sân kia, như cái se lạnh trên đôi má khi gió bấc vừa chớm thổi. Xương thịt tôi, mạch máu và hơi thở tôi thế là trở thành hóa thân những bài hát đó, một ngôn ngữ khác của linh hồn chúng, một trong vô vàn hiện thể nhỏ nhoi của Người. Và khi tôi hát, và khi tôi múa, nói lên một cách sâu thẳm nhất đất nước này với trái tim thế giới, tôi tìm thấy chính mình, sống trọn vẹn cùng vũ trụ. 

Cố lên, chàng trai của tôi! Tôi biết những hình hài da diết nhất của quê hương hãy còn vùi sâu trong tiềm thức anh như những hạt giống kỳ vĩ. Hãy tái tạo quê hương bằng bàn tay và tình yêu của anh. Cầu chúc cho Tổ quốc luôn tươi mới và nở hoa trong mắt anh, luôn rộn ràng và kết trái sum suê trong ý nghĩ và hứng khởi của anh! Trở về Tổ quốc đi anh! Nhưng trước hết đừng quên tình yêu Tổ quốc chính là Tổ quốc đang trụ trong lòng anh... 

Phải, tôi sẽ trở về Việt Nam, - như ngọn gió bừng lên theo nỗi phấn khích của nàng, anh bật dậy đi tới đi lui trong phòng với những bước tưởng chừng cắm sâu đến đầu bên kia Trái đất. Nàng tự hào và cảm động dõi theo anh, ngắm anh vung tay lên, quay phắt lại mỉm cười với nàng sáng như mặt trời, dừng lại cửa sổ hình móng ngựa, như cuồn cuộn dâng tràn ra khỏi chính mình và sắp sửa phóng trọn tâm hồn lẫn thể xác vào dải Ngân hà ngoài kia, hòa làm một với Vô cùng. Và trong khoảnh khắc nàng nhận ra Việt Nam chưa bao giờ ở gần cả hai người đến thế; nhưng kỳ thực bao giờ nó lại chẳng ở trong nàng với anh, lại chẳng thị hiện trong máu thịt họ, hành chức thông qua chí ý và tâm hồn họ! Và thực ra, có bất cứ nơi nào trong Vũ trụ rộng lớn và mầu nhiệm này lại không là quê hương họ, một phần của quê hương họ? Những cầu vồng rực rỡ và phù du thoắt hiện thoắt biến theo nhau không dứt khi họ lái xe vòng quanh không dứt quảng trường Merdeka, đó chẳng phải những vầng mặt trời mà không ngày nào và không nơi nào trên Tổ quốc họ và trong tâm hồn họ lại không tỏa ấm và rọi chiếu ư? Tiếng bập bẹ rộng khắp và điệu reo vui âm thầm của triệu triệu hạt mầm đang chuẩn bị vươn lên trên những cánh đồng vô biên của cả Trái đất, chẳng phải chúng đang rung động cùng một nhịp với triệu tỷ nguyên tử làm nên xác thân và linh hồn họ ư? Giờ đây họ đắm hồn vào những bài hát của quê hương, nhưng bài ca đẹp nhất về quê hương đang kết tinh trong lòng họ và đang chờ ngày khoác lấy hình hài bằng những hòa âm bất tử. Phải, anh sẽ trở về Việt Nam. Nhưng ngay từ phút này tinh thần sâu thẳm nhất của Việt Nam đã bắt đầu thấm sâu vào nền móng tâm linh những con tàu anh tạo tác. Từ nay trở đi mỗi con tàu anh tạo tác sẽ đồng thời là hậu duệ tinh thần của đất nước anh. Bằng những con tàu đó, người ta sẽ thấu hiểu, thể nhập vào cái đẹp cao quý, mềm mại và sâu thẳm của âm nhạc và tâm hồn dân tộc anh. Những con tàu đó, mà cấu trúc dựa trên cảm hứng từ thang âm điệu thức của bài hát Việt Nam, cấu trúc đơn nhất của ngôn ngữ và cái thần Việt Nam, là hiện thân cho phương cách vô song mà đồng bào anh cất lên qua chính mình tiếng nói của toàn Vũ trụ, một giọng không vượt trội lên mà không nhầm lẫn được, không gì thay được trong muôn nghìn giọng của nhân loại rộng lớn và muôn mặt này, với cả ánh sáng và bóng tối, sự thuần phác và tinh tế, sự uyển chuyển và độ ngân, cái cao nhã và đơn sơ, sức mạnh thầm kín và nỗi u mặc của nó, sự thanh khiết nhói lòng và cái lãng mạn da diết, khát vọng mãnh liệt mà nhu mì, niềm hoan lạc trần thế bình dị và rất đỗi khiêm nhường của nó, những vết thương không thể lành, những giấc mơ không ai biết của nó, sự giao thoa và tương tục tương sinh giữa tất cả những điều đó, cái điều giản dị và lớn lao rằng tất cả là Một. Anh biết rằng đã tìm thấy tọa độ của dân tộc mình, trường hoạt động của tâm hồn Việt Nam trong Vũ trụ những sáng tạo không ngừng luân chuyển, biến hóa và đầy bất trắc nhưng không gì mê ly hơn và thường hằng hơn của anh. Giờ đây những con tàu đó đang nằm trong anh và đang lớn trong anh; anh biết rõ như vậy, và anh không cồn cào lo lắng nữa. Phải, anh sẽ về Việt Nam, nhưng tâm hồn anh chưa bao giờ ấm áp, an bình hơn thế! Bởi vì, cũng như Hương Amrita năm nàng mười tám tuổi, anh đang về lại căn nhà thời thơ ấu, thăm cái nôi anh từng nằm mà dẫu không còn đủ sức chứa anh nữa, anh vẫn nhớ về với nỗi trìu mến và yêu thương.

Tôi nhìn chị suốt trên đường (hay Mân cửng dạ hành) (phần cuối)

Chị và anh ta, ngồi trong xe, vẫn đang tiếp tục di chuyển trên một con đường phẳng, rộng, vắng ngắt, dài ngút mắt về phía trước. Song cảnh quan hai bên đường giờ đã khác. Bầu trời phía trên hai người cũng khác. Không còn những cánh đồng trống ngập trong bóng tối thi thoảng lộ ra từng mảng dưới những ánh đèn, hoặc những vùng đen đặc dường như vô tận không bị ánh đèn nào khoan thủng song vẫn gợi cho ta nhớ một cách mơ hồ, hầu như bứt rứt rằng bên dưới đó là những cánh đồng. Hai bên đường lúc này, chị và anh ta thấy cái gì đó như là hai bức tường, dài ngút mắt, cao không biết bao nhiêu, chừng như thấu trời. Những bức tường hình như rất rõ ràng là có thật, có thể sờ được, có thể làm xe bẹp rúm nếu hai người quặt mạnh xe vào mà chạm nó, song mặt khác bằng cách nào đó chị và anh ta có cảm giác nó vô hình hoặc trong suốt chỉ có điều đằng sau nó là gì thì không thể nhìn ra do quá tối, chỉ có điều không chắc là những cánh đồng. Nhưng liền sau đó chị và anh ta nhận ra rằng không hẳn vậy. Từng quãng, với khoảng cách không đều, hai bức tường hai bên đó có những khoảng trống mở ra. Như những ô cửa. Những ô cửa hình vuông hoặc hình chữ nhật, những hình chữ nhật rất khác nhau, có cái có vẻ hẹp và cao tít tắp, có cái hình như không cao lắm song thật rộng, và kích cỡ khác nhau, từ khoảng chắc hẳn vài mét cho đến có lẽ cả trăm mét hoặc trên trăm mét, chị và anh ta nhận biết được thế là bởi hai người phải nhìn nó dễ đến mấy giây thì nó mới lướt qua hết mặc dầu hai người đang di chuyển với tốc độ không nhỏ. Và những gì chị cùng anh ta thấy ở bên kia những ô cửa đó! Hình như chỉ khi nào nhìn qua những ô cửa đó thì chị và anh ta mới thấy và có ý niệm dù chỉ một phần nhỏ những gì có ở bên kia hai bức tường chạy dọc hai bên đường còn ở những đoạn giữa hai ô cửa thì hai người lại cảm thấy như đằng sau đó chỉ toàn bóng tối. Ở chừng mực nào đó các ô cửa ấy giống như những màn ảnh lớn và cực lớn chăng rải rác dọc theo vách một đường hầm xuyên núi, trên đó người ta phóng chiếu những hình ảnh hết sức khác nhau, song đồng thời ta vẫn luôn luôn nhớ đằng sau các hình ảnh đó là các màn hình và đằng sau các màn hình đó là vách bê tông của đường hầm, thực tại tối hậu. Chẳng phải là chị và anh ta có thể thấy những gì bên kia các ô cửa một cách rõ ràng cho cam. Mặc dù đã căng mắt nhìn, nhất là với những ô cửa đủ rộng để chị và anh ta có thể nhìn qua nó trong không dưới một hai giây, chị và anh ta vẫn chỉ có thể thấy được vài mảnh hậu cảnh thoáng qua, vài vật thể đáng ngờ. Ở một ô cửa, chị và anh ta có cảm giác mình thấy cái gì đó giống như nhành san hô cực lớn, dựng đứng, như một cội cây to hơn một người ôm, điều này thấy rõ dù có vẻ là nó ở khá xa, cách chị và anh ta chừng hai ba chục mét, quanh nó là một cảnh quan trơ trụi hình như là một trảng cát mấp mô, giống như nơi nào đó ven biển miền Trung hoặc giữa sa mạc, bản thân nhành san hô có lẽ màu trắng ngà song có một ánh sáng nào đó không rõ do nguồn nào ra, từ hướng nào đến rọi vào nó khiến nó ửng lên một màu trung gian hoặc xen lẫn giữa vàng hươm, hồng nhạt và da cam. Ở một ô cửa khác, chị và anh ta thấy một hình thể giống như một khối hình kim tự tháp lơ lửng giữa không trung, khối kim tự tháp khổng lồ dễ thường bằng cả một tòa nhà trên chục tầng, với một trong ba góc ở mặt dưới hầu như hướng thẳng về phía hai người, một khối kim tự tháp không biết cấu tạo bằng gì, có vẻ là kim loại do bề mặt phẳng láng song cũng có thể không, có thể là đặc ruột hay rỗng ruột, thật ra thì cũng không rõ nét lắm bởi chỉ mình nó nổi lên với màu hao hao như thép không sơn, hồ như bất cứ lúc nào cũng có thể chìm nghỉm và biến mất vào trong bối cảnh nền vốn là một vùng tranh tối tranh sáng giống như một bể axít nơi không thể có một vật thể hình khối nào hiện hữu, và khi chị cùng anh ta, bán tín bán nghi, muốn nhìn kỹ hơn để cho chắc là mình đã thực sự thấy khối kim tự tháp khó lòng xác định kia thì nó đã không còn đó nữa. Ở một ô cửa khác, chị và anh ta có cảm tưởng mình thấy được hoặc nắm bắt được rằng phía bên kia cửa đang có sự chuyển động của không khí, chuyển động mạnh, một cơn gió giật, một luồng gió xoáy, trận giông đi trước một cơn bão, tuy rằng thật ra chị và anh ta không thấy gì ngoài một biển bóng tối đen đặc. Ở một ô cửa khác, nơi vùng tối quánh sệt như hắc ín kia dường như có hằng hà sa số những con mắt hay những cặp mắt nhiều màu khác nhau đang nhìn chị và anh ta, như hằng hà sa số con đom đóm đứng yên một chỗ, một cảm tưởng thì đúng hơn là một thứ chị và anh ta thực sự thấy được bằng mắt. Ở một ô cửa khác chị và anh ta thoạt tiên không thấy gì ngoài bóng tối đen đặc nhưng rồi có cái gì đó giống như một tia sét lóe lên, một tia sét tẽ làm nhiều nhánh và có màu xanh lục ửng tím, tuy nhiên nó không phóng từ trên xuống dưới mà từ trái sang phải gần như theo phương nằm ngang và mặc dù có vẻ cực sáng song nó không hề soi cho chị và anh ta thấy một chút gì của bối cảnh nền xung quanh nó, không hề thấy trời và đất rõ mồn một dù chỉ trong khoảnh khắc như vẫn thường xảy ra với những tia chớp bình thường, ở đây bóng tối xung quanh không hề bị suy suyển, tia sét thật sự giống như một rễ cây ngoằn ngoèo sum suê phát sáng đang chọc xuyên qua đất thịt tối tăm mà tỏa ra mọi hướng trên đà khai triển bạo liệt của mình. Rồi đến một lúc chị và anh ta thôi không chú mục vào những gì đằng sau các ô cửa nữa mà nhìn thẳng trước mặt, việc này không dễ bởi vì mọi thứ, trước mặt cũng như hai bên, phía trên, phía dưới chị và anh ta đều đang lôi cuốn tâm trí hai người với một lực mạnh như nhau khiến cho chị và anh ta thật sự bối rối không biết tập trung vào cái gì là hơn – ngay sau khi chuyển cái nhìn ra đằng trước chị và anh ta lại cảm thấy bứt rứt muốn nhìn sang các ô cửa hai bên, như sợ bỏ mất cái gì đó, như sợ mình sẽ phạm sai lầm, sẽ mắc lỗi khó tha thứ nếu để sót cái gì đó, nhưng rồi những gì hai người thấy trước mặt lại đã khiến hai người không rời mắt đi được nữa. Càng nhìn ra đằng trước, chị và anh ta càng cảm thấy rõ rệt hơn rằng con đường mình đang tiến tới, cái xa lộ vắng ngắt thênh thang hoàn toàn trơn phẳng này mà chiếc xe đang bon tới êm ru đến nỗi cảm giác như đang lướt trên đệm không khí, như thể các bánh xe không thực sự chạm nền nhựa mà là là trên mặt nền nhựa, nó là một xa lộ thực sự không có điểm cuối cùng, mặc dù bên cạnh đó hai người cũng có một cảm tưởng khác, rõ không kém, mạnh không kém, rằng bầu trời hay cái giống như bầu trời trên đầu mình kỳ thực là có tiếp giáp với mặt đất hay cái giống như mặt đất ở một chỗ nào đó và do vậy thật sự tạo nên một thứ giống như là mái vòm hoặc nắp vung song mép của cái mái vòm hay nắp vung này là ở xa đến độ chị và anh ta có đi như thế này hết cả đời cũng không tới được, một cái ranh giới thực sự hiện hữu song đối với những cá thể chỉ có một quỹ thời gian ít ỏi thì nó không hiện hữu. Và cái gọi là bầu trời và mặt đất ấy, hay là nửa trên và nửa dưới của cái vật thể giống như gồm hai cái vung nồi úp vào nhau mà hai người đang ở bên trong đó giống như hai hạt bụi, nó chìm trong một thứ bóng tối không hoàn toàn tối mà có lẽ là bảy tám phần tối hai ba phần sáng, một thứ tối nhờ nhờ màu xanh nước biển sẫm, “mặt đất” sẫm hơn “bầu trời” một chút, vừa đủ cho mắt thường phân biệt được song vì bóng tối nên không thể thấy được cái gọi là đường chân trời phân ranh giữa đất và trời, chị và anh ta chỉ có thể cảm thấy sự hiện diện của nó thôi. Ánh đèn pha xe như một thanh kiếm dài tít tắp màu vàng chọc xuyên qua vùng tối nhờ màu xanh sẫm đó song dẫu nó có vẻ dài đến đâu đi nữa thì vùng tối ở đằng trước vẫn quá lớn so với nó, lớn đến độ có thể nói là vô cùng nếu không phải vẫn còn đó ở sâu bên trong chị và anh ta cái cảm giác rằng ở đây trời và đất cuối cùng sẽ gặp nhau theo nghĩa đen. Thật tình tôi không thể chắc mình nắm được và hiểu được những gì đang diễn ra trong tâm trí hai người. Trong mắt hai người, trong từng chuyển động nhỏ của từng cơ ở hai người, những cơ không bị quần áo che lấp, và cả một số cơ bị quần áo che lấp, tôi không nhìn thấy nỗi sợ hay nỗi hoang mang, chỉ có một sự sửng sốt sâu xa quyện với một niềm thích thú sâu xa, như thể, trong thâm tâm, chị và anh ta có bị bất ngờ bởi sự thay đổi đột ngột này, bởi cái đang càng lúc càng rõ là sự thật rằng chị và anh ta đã từ thế giới quen thuộc của mình chuyển sang một thế giới khác: chị và anh ta, khi đang ngồi xe đi trên đường, khi đang làm cái việc hai người vừa làm khi ở trên đường, hai người không hẳn là đang chờ đợi cái bước chuyển đó xảy ra, nhưng khi nó đã xảy ra thì hai người nhận thấy rằng hình như mình vốn vẫn luôn luôn sẵn sàng để đón nhận nó, sẵn sàng về mặt lý trí chứ không hẳn về mặt cảm xúc, biết rằng đó là chuyện khó xảy ra song không hoàn toàn không thể xảy ra. Lại cũng như thể hai người đang ở tại một xứ sở từng cả đời mơ được đến và hai người đang vừa ngỡ ngàng vừa hân hoan nhận thấy xứ sở đó vừa khác biết bao vừa giống biết bao với xứ sở từng thấy trong mộng tưởng và những gì ẩn đằng sau nó vẫn là quá lớn so với hai người. Tôi không phải là chị hay anh ta, tôi không thể ở bên trong hai người, song tôi hình dung rằng nếu tôi là chị hoặc anh ta thì hẳn lúc này tim tôi đập rất mạnh song đồng thời cũng có cảm giác lạnh toát trong ngực, như thể có một cái tủ lạnh công suất lớn vừa được mở toang ra ở đó. Có một cái gì vửa làm tôi mê đắm vừa khiến tôi hãi hùng nơi cái tư thái vừa bồn chồn vừa đĩnh đạc, gần như cao nhã này của chị và anh ta khi hai người tiếp tục dấn sâu vào cái cõi chưa biết mà hình như trong vô thức hai người biết rằng từ đấy sẽ không có đường quay về.

Làm sao tôi có thể tiếp tục nhìn thấy chị và anh ta sau khi hai người đã chuyển sang cái thế giới khác này, cái thế giới mà hình như lẽ ra không thể có bất cứ mối liên hệ hay kênh kết nối nào với thế giới quen thuộc của chúng ta, của tôi? Điều ấy tôi không biết. Tôi không tin, thể tin rằng cái thứ được tôi lắp âm thầm vào xe chị đang giúp tôi nhìn thấy được chị và anh ta ngay đến cả lúc này. Cái cơ chế khiến cho chuyện này có thể xảy ra, nó không thể đơn giản như vậy... Không thể là đơn giản cái cơ chế đang vừa làm tôi thấy hân hoan vì vẫn đang tiếp tục được nhìn thấy chị lại vừa khiến cho mọi cơ quan nội tạng của tôi như co rúm lại chỉ còn chừng phần ba kích thước bình thường của chúng và đâm cứng như đá, cứng và lạnh như những nội tạng heo hay bò để trong tủ trữ đông, vì một nỗi kinh rợn mà cả đời tôi mới biết lần đầu tiên. Tôi vừa muốn nó kéo dài thêm càng lâu càng tốt lại vừa cảm thấy tốt nhất nó hãy chấm dứt ngay lập tức, và sự căng bức giữa hai cực đối lập này khiến cho cả cơ thể lẫn tâm trí tôi như cứ chực đứt toạc ra. Tôi biết gần như chắc chắn rằng chỉ cần thế này thêm vài giây nữa là tôi có thể chết, song đồng thời tôi thấy vô phương cưỡng được niềm khoan khoái hay mê mẩn bởi cái rợn lạnh của nỗi sợ chết.

Xe tiếp tục bon, êm như thể các bánh xe lẫn mặt đường kỳ thực đều bằng không khí... Thế rồi có gì đó khác bắt đầu hiện ra, xa tít, hồ như ngay ở chân trời nếu như cái đường phân cách thật ra không nhìn thấy được kia có thể gọi là chân trời. Cái gì trăng trắng, mờ mờ, hình như xoắn cuộn, bồng bềnh, như một vũng sương mù hay một cụm mây bằng cách nào đó đã sà xuống gần chạm sát mặt đường. Xe tiến thẳng về phía đó bởi không có đường nào khác, song mãi một hồi dường như khá lâu mà cái đám trăng trắng mờ mờ kia không có vẻ gì là đang gần lại. Song chị và anh ta không tỏ ra băn khoăn về điều này như tôi. Hai người ngồi thẳng, nhìn thẳng như trước. Chị có vẻ tập trung, tự chủ, tuy không nhất thiết là bình thản, chị như thấm nhuần trong máu lời minh triết dân gian: Cái gì đến sẽ đến. Anh ta thì có vẻ náo nức, kích động, không quá nhiều, mà vừa phải, có lúc anh ta ngoảnh sang chị như để hỏi gì, song thật ra có lẽ anh ta chỉ muốn nhìn xem phản ứng và tư thái của chị ra sao trước những gì chị thấy, hoặc đơn giản để nhìn chị bởi anh ta chợt nhớ đã lâu không nhìn chị.

Nếu nhìn kỹ hơn, anh ta hẳn sẽ để ý thấy chị đang không hề điều khiển xe. Bàn tay trái chị đặt hờ lên vô lăng song chị không có vẻ gì là đang thực sự gắn liền với nó, dùng ý chí tác động vào nó, làm chủ nó. Chị tì tay lên đó cũng như một hành khách tì tay lên đầu lưng ghế phía trước trên toa tàu: người này có tì hay không, tàu vẫn chạy. Hình như bản thân chị không nhận thấy điều này. Tuy nhiên khi cái thứ kia có vẻ bắt đầu rõ hơn lên một chút - không hẳn là gần lại hơn và do vậy trông lớn hơn lên mà là rõ hơn -, chị liền như sực nhớ một chuyện gì. Chị khẽ nhìn xuống ngực mình và thấy hai ve áo sơ mi của mình vẫn đang phanh rộng sang hai bên, một bên xu chiêng của chị đang trật hẳn xuống và bầu vú chị về bên đó vẫn đang thây lẩy lộ ra. Một cái gì đó liền lập tức lướt qua mặt chị và biến mất ngay, cái gì đó rắn, mạnh và hằn sâu, giống như vệt hằn chớp nhoáng và vô hình trên mặt chị khi có một ngọn roi da vụt ngang trước mặt chị và chỉ còn cách vài phân là thực sự bén vào thịt chị - như cái nhăn mặt thoáng qua trong nháy mắt khi chị phát hiện ra một vết bẩn không thể chấp nhận được trên áo váy mình giữa chỗ đông người. Và khi chị toan dùng tay phải để chỉnh đốn lại mình, chị liền nhận ra rằng bàn tay đó vẫn đang nắm chặt con giống của người đàn ông mà lúc này đã lại mềm nhũn tuy hầu như vẫn lớn tướng như khi nó hãy còn cứng sững. Và mấy đốt ngón tay cũng như mu bàn tay chị đang dính bết thứ dịch đặc màu trắng đục từ trong con giống đó bắn ra – dưới ánh sáng tù mù của táp lô điều khiển, chỗ dịch ấy tiếp tục hơi anh ánh lên như một thứ ngọc hay một thứ mỡ. Một chút phân vân thoảng qua trong mắt chị: chị không biết có nên chùi tay vào chỗ nào đó hay không, có lẽ áo quần của anh ta, đâu cũng được, chùi qua loa thôi, rồi mới dùng nó để chạm vào y phục của mình. Rốt cuộc chị không chùi, để nguyên bàn tay như vậy mà xốc lại xu chiêng, cài cúc áo: rõ là áp lực buộc chị phải làm việc này càng sớm càng tốt là mạnh hơn nhu cầu bản năng về sự sạch sẽ. Chị làm việc này một cách không hấp tấp, tuy khẩn trương, với một sự tập trung và dứt khoát cao độ ẩn trong vẻ ngoài điềm nhiên, nhẹ không, hẳn là phong thái của chị khi làm mọi việc ở đời.

Nhận thấy động tác này của chị, anh ta chợt như thoáng giật thột mà nhìn xuống chính mình. Và một vệt hằn chớp nhoáng vô hình tương tự thoảng qua mặt anh ta khi anh ta nhìn thấy phần cơ thể sâu kín của mình đang phơi ra đó, bê bết thứ dịch thể từ sâu kín hơn nữa của mình. Không nghĩ tới chuyện lấy gì đó lau sơ qua chỗ dịch ấy, anh ta giấu phần cơ thể đó vào trong quần lót, cài cúc quần kaki, kéo kín phéc mơ tuya, bằng hai bàn tay hơi lập cập mang sự vụng về của một đứa trẻ không quen với chuyện phiêu lưu. Như thể hai người biết trước rằng việc này là nhất thiết phải làm, để chuẩn bị cho một cuộc gặp gỡ hệ trọng hơn bất cứ gì khác trong cuộc đời (đã qua) của mình. Liền sau đó chị cũng như anh ta thôi không bận tâm đến bản thân mình nữa hay đúng hơn là lại hoàn toàn buông bỏ chính mình, lại hướng trọn vẹn vào cái ở đằng trước mà cả hai đang tiến tới.

Và rồi có một cái gì đó xảy ra mà tôi chỉ có thể mô tả là như có một luồng điện phóng vào hai người. Luồng điện không phải mạnh như sét song vẫn là một thứ có thể gây chết chóc đối với loài hữu tử. Hầu như tôi thấy rõ mồn một lông tơ trên cổ, gáy và hai cánh tay trần của chị dựng lên và dường như mỗi tế bào trong cơ thể chị cũng như anh ta đều biến thành một điểm phát quang song bằng cách nào đó mà chị và anh ta vẫn tiếp tục sống hay ít nhất là xét qua mọi vẻ ngoài thì vẫn đang sống trong mắt tôi. Không nghi ngờ gì nữa, đó là do những gì chị và anh ta thấy. Ngần ngại mấy giây, tôi rời mắt khỏi chị và anh ta để nhìn ra phía trước. Và giờ thì, cả tôi nữa, cũng thấy.

Thay vì những đám trắng mờ, lô nhô, xoắn cuộn, không định hình, giống như sương mù hoặc mây sà sát đất như ban nãy, giờ trước mắt tôi là những con người. Những sinh vật gì đó giống như người. Rất nhanh sau đó tôi nhận ra đó quả thật là những con người, phần lớn là bởi chỉ trong thoáng chốc họ đã to hẳn ra, rất giống như thể chị và anh ta và do đó cả tôi giờ đã thực sự tiến lại gần họ hơn mặc dù điều lạ lùng nhất là một phần trong tôi lại bảo tôi rằng kỳ thực chúng ta không hề tiến lại gần họ được thêm tí nào theo nghĩa vật lý. Nhận thức này khiến cho như thể đến cả máu trong mười đầu ngón tay mười đầu ngón chân tôi cũng đông lại. Cổ tôi trở nên cứng như đá, tôi không thể làm gì khác ngoài tiếp tục nhìn.

Đó là những con người... đúng hơn là những hình người, những dạng người... tôi chỉ nhìn thấy được thế... Tôi nhìn mãi mà không thấy ra được những đường nét cụ thể của họ... các chi tiết của khuôn mặt họ, thể chất của họ... quần áo họ mặc nếu họ có mặc quần áo... Tôi nhìn thấy họ giống như những vùng sáng trắng có hình người mỗi lúc một to hơn lên và có thể bây giờ đã thực sự gần lại hơn song cũng có thể không... màu trắng sáng của họ nhanh chóng làm tôi chói mắt... không hẳn chói mắt mà là nhưng nhức ở sâu trong mắt... tôi không thể biết chị và anh ta có đang cảm thấy như tôi không... tôi không thể đoán được điều này nếu chỉ nhìn bề ngoài của hai người. Không, có lẽ hai người không cảm thấy như tôi... Hai người đang thấy những thứ gì đó mà tôi không thể thấy. Bởi vì có những khoảnh khắc tôi cảm thấy rõ ràng mình đã thấy mắt chị lẫn mắt anh ta phản chiếu cái ánh sáng trắng nọ hoặc tự mình bừng ra thứ ánh sáng tương tự đến nỗi gần như hoàn toàn không còn có tròng đen mà chỉ là những tròng trắng rực sáng. Và ngay khi thấy thế tôi cũng liền cảm thấy từ trong xương tủy mình rằng đã đến lúc tôi cần phải rời khỏi đây  ngay tức khắc. Tôi cần phải sống còn. Tôi cần phải rời khỏi đây mà vẫn sống còn! Muốn sống còn thì tôi phải cắt đứt ngay tức khắc bất cứ mối liên kết nào đang có giữa tôi với hai người cho dù đó là mối liên kết vận hành theo những cơ chế không thể hiểu và làm tôi dựng tóc gáy đến đâu đi nữa... Nhưng làm sao tôi cắt được đây? Làm sao?!.. Tại sao chị và anh ta vẫn cứ ở đó trước mắt tôi, sừng sững và giờ thì đang làm tôi chói mắt giống như ánh nắng giữa trưa, cùng với cái gì đó ở đằng trước hai người mà giờ tôi không còn đủ sức nhìn, như là một hình phạt cho việc tôi đã làm? Hình phạt thật khủng khiếp!.. Nếu vì những việc tôi đã làm mà tôi bị trừng phạt như thế thì hình phạt thật quá khủng khiếp!.. Tôi đâu có làm gì ngoài quan sát chị và anh ta, một cách âm thầm, bởi làm thế nào tôi có thể quan sát hai người nếu không phải là một cách âm thầm, một cách mà tôi biết chắc chị và anh ta không bao giờ phát hiện được... Còn cú nổ kia, làm sao tôi biết được do đâu mà ra... Tôi là ai mà có thể tỏ tường chuyện đó được... Tôi có thể chờ đợi trước một hình phạt nào đó song hình phạt như thế này thì dù có sống lại trăm lần tôi cũng không bao giờ có thể nghĩ ra... Có lẽ vì cái thứ tôi đã chọc vào kỳ thực là độc hơn tôi tưởng gấp trăm lần chăng... Tôi chọc vào chị và anh ta bằng một cái gai con trong khi chị và anh ta đáp trả tôi bằng một lưỡi cưa bén xả đôi tôi theo chiều dọc... Tôi chỉ muốn hét lên đến đứt cả họng và miệng tôi chưa bật ra tiếng hét đó thì dự cảm về nó đã như làm rách toạc họng tôi và màng nhĩ tôi rồi và cùng lúc đó ánh sáng trắng đã mạnh lên và trở nên bao trùm đến nỗi trong mắt tôi không còn lại gì khác ngoài một vùng trắng rờ rỡ bất tận. Vận hết chút sức tàn còn lại, chút sức tàn duy nhất mà tôi lờ mờ cảm thấy hãy còn chưa bị cái vùng trắng đó nuốt chửng nốt, tôi quờ tay hay vươn một phần nào đó còn lại của tôi ra về phía cái mà tôi nhớ lơ mơ là thứ có thể ngắt rời tôi ra khỏi chỗ này. Dường như tôi phải vươn xa tới hàng nhiều cây số trong một vùng nước sâu như một kẻ mù thì mới chạm được tới cái đó. Và ngay khi chạm được nó, cái vật rắn duy nhất cho tôi nắm giữa trùng trùng nước không có một cái gì khác một chỗ nào khác cho tôi nắm này, tôi vận hết chút sức cùng còn lại kia – cơ hồ chỉ còn đủ cho tôi thở ra được hơi cuối cùng – mà tì lên vật đó. Một cú nhấn... tôi chợt nhớ ra hay chợt nghĩ ra rằng đó là tất cả những gì phải làm... Tôi nhấn mà không thực sự hy vọng gì, không hình dung được sau đó chuyện gì sẽ xảy ra với tôi... Một cái gì đó giống như một tấm màn đen rộng bằng cả bầu trời, rộng hơn cả cái vùng trắng đang nuốt chửng tôi kia bất chợt chụp xuống tôi, và sự chuyển đổi nhanh đến thế, tuyệt đối đến thế từ toàn-trắng sang toàn-đen quanh tôi khiến cho một nỗi sợ khủng khiếp bóp chặt ngực tôi như một bàn tay lớn bóp chặt một quả nho quá chín, đó là bởi một ý nghĩ khủng khiếp chợt bật ra mà tôi không thể chịu nổi rằng phải chăng màu đen toàn triệt vừa chụp xuống tôi đây có nghĩa là nếu tôi dứt khỏi chị và anh ta hòng quay về thế giới của tôi thì kỳ thực là tôi đang làm vậy để dấn vào cõi chết. Suýt nữa tôi đã hét lên và quẫy đạp như kẻ đang mất thăng bằng và chới với sắp sửa rơi xuống vực một cách không cưỡng nổi... cũng có thể tôi đã hét và quẫy đạp thật, tôi không chắc... song khi đã hơi hoàn hồn lại thì tôi thấy mình đang ở trong căn phòng quen thuộc của mình... Cái ghế bành mềm, sâu màu ruốc của tôi... Cái bàn màu trắng hình giọt nước của tôi... Khoảng tường có bọc giấy dán mang hoa văn các loài sinh vật biển, mà tôi ưa dùng làm màn hình tùy biến của mình... Cái mùi gỗ thanh thanh ngan ngát luôn luôn làm tôi nhẹ bẫng cả người mỗi khi về nhà mình, vào lại phòng mình, cái mùi đồng nghĩa với nhà tôi, cái ổ của tôi, chốn náu mình đầy an lạc và bất khả xâm phạm của tôi... Tất cả đều đang ở đây, quanh tôi... Nhưng có cái gì đó thiếu ở trong tôi... không có ở trong tôi... Như thể mọi thứ quanh tôi đều hiện hữu duy có tôi là không hiện hữu... Giống như cái khoảng rỗng không, mang hình người, trong lòng một khối mácma đã cứng lại từ hàng triệu năm... Cái này chỉ là cảm giác chỉ là cảm giác chỉ là cảm giác, tôi lặp đi lặp lại với chính mình như trong cơn điên, đồng thời căng ra hết cỡ hòng lắng nghe một dấu hiệu nhỏ nhất chứng tỏ rằng tôi đang thực sự hiện tồn bên trong một thân thể, một thân thể sống... và đồng thời sự căng ra hết cỡ này của tôi cũng là để tống cho bằng được ra khỏi tôi, giống như tống ra ngoài cho bằng được một vật cứng đang tắc trong họng tôi, cái hình ảnh chị và anh ta, ở một nơi nào đó, trong một thế giới mà tôi không có cách nào quay trở lại, chị và anh ta vẫn đang tiến tới trên chiếc xe không mệt mỏi của mình, như những người sống hơn bất cứ người nào đang sống chứ không phải như những người đã chết.

Trần Tiễn Cao Đăng