Độc thoại của Djar Moroz (trích từ "Life Navigator 25: Người tình của cả thế gian")

Mad King là một đô vật theo đúng tuyệt đối truyền thống Big Van Vader: sẵn sàng gây thương tích cho đối phương, nặng và thật nặng - thành tàn tật nếu thích -, không ngần ngại, không nghĩ ngợi. Sau trận đấu cuối cùng y tham dự, cũng là trận cuối cùng diễn ra ở Tucson trước khi khởi đầu Tận thế, y đã nắm hai chân tôi dộng đầu tôi xuống vỉa hè xi măng ngoài tường rào khu liên hợp thể thao El Dueño. Y dộng chậm, đều, “như một cỗ máy dập cúc áo”, nhiều lần, nhiều một cách không cần thiết (dù có Chúa biết bao nhiêu lần là cần thiết). Sọ tôi, do điều này, có mấy đường nứt và một mảnh vỡ to bằng nắm tay. Chấn thương chết người, nói theo thuật ngữ cổ. Lẽ ra tôi hoàn toàn có thể đã chết. Tôi sống được hoàn toàn “nhờ phép mầu”. Một phép mầu khi không lại tới, lúc tôi không cần. Không thực sự cần. Chẳng phải lúc đó tôi đang sẵn muốn chết hoặc đang tâm thế chết là tốt, chết cũng được, sống hay chết cũng vậy thôi. Cũng không phải vì lúc đó tôi đang linh cảm được về Tận thế đã gần kề và do vậy đến khi đó chết hay bây giờ chết chẳng khác nhau lắm. Chỉ là tôi cho rằng sau cú đó tôi chết đi thì hợp lý hơn. Điều thần kỳ có bản chất đỏng đảnh, chuyện đó người có thần kinh bình thường đều hiểu. Ta không nên và không cần trông mong vào sự đỏng đảnh của điều thần kỳ.

Tôi không biết tôi có căm thù Mad King không. Có thể là do tôi không có cơ hội để căm thù y. Y chết ngay ngày đầu diễn ra Tận thế. Một trong những nạn nhân đầu tiên. Chúa trừng phạt y, một nạn nhân khác của y nói thế, một số người không phải nạn nhân y hoặc người thân hay bạn bè của nạn nhân y nói thế. Đó là lúc họ còn chưa nhận ra rằng Tận thế này đúng là Tận thế, rằng những gì đang bắt đầu diễn ra rồi sẽ bén đến họ và cuốn họ đi, cả họ nữa. Họ đang tin mình vẫn còn thời gian đủ dài để cười và không chỉ cười. Dĩ nhiên tôi thì không nằm trong số những người có đủ phần may mắn để cười ngay cả lúc này, Tận thế. Tức là, dĩ nhiên có những người may mắn hơn tôi. Một số rất ít những người may mắn hơn tôi. Mặc dù nếu như ai đó ở vào hoàn cảnh của tôi, tận mắt thấy những người may mắn đó, may mắn hơn mình, leo lên những con tàu đó, lần lượt, từng người một, cho tới người cuối cùng, rồi họ bay đi mất, đi hết, chỉ còn lại tôi, tôi cùng với những người thiếu may mắn khác như tôi nhưng chẳng khác gì chỉ còn trơ mình tôi, và cùng với cái số phận không-cần-nói-cũng-biết đang từ từ, thong thả, đường bệ, nhẩn nha tiến tới chúng tôi, nếu ai đó đã sống những ngày những giờ những phút đó như tôi thì sẽ hiểu rằng muốn giết một ai đó không phải là, chắc chắn không phải là thứ chỉ nảy ra trong đầu, trong tim và huyết quản những kẻ được cho là bị hệ gien định đoạt sẽ trở thành hay dễ trở thành kẻ bạo hành, mang khuynh hướng bẩm sinh hung hãn và gần với cái ác.

Chắc chắn là tôi không mang thứ khuynh hướng hay tiềm năng hay thứ gì đó tương tự giống như Mad King. Mặc dù, đánh cho đối phương thật đau, làm cho ai đó đau đớn ngoài khả năng chịu đựng của y, đó là một trong những nguồn khoái cảm chính của tôi trong suốt cả đời tôi. Trong nghề của tôi, không có khả năng đánh đau kẻ khác, hạ gục kẻ khác, anh không thể tồn tại. Toàn bộ giống người, mỗi một quốc gia, mỗi một nền văn minh, mỗi một xã hội thì cũng giống như thế, tuy đôi lúc có thể khác. Tôi chỉ đang nói về nghề của tôi, cái công việc đặc thù mà tôi đã chọn làm trụ đỡ cho cuộc đời mình nếu không phải là nó đã chọn tôi và cuộc đời tôi làm một con ốc của cái bộ khung vòm gồm thịt, xương và máu người của nó, chống đỡ cho sự trường tồn của nó. Mà thật ra những gì đáng nói về tôi ít lắm. Ít nhất là tôi tự thấy chẳng có gì nhiều để nói về tôi. Có thể đó là một loại dấu hiệu khác cho thấy tôi mong muốn thấy chính mình ở tầm cao như thế nào.

Mọi chuyện kết thúc hoặc bắt đầu kết thúc cùng với Tận thế. Bắt đầu kết thúc, bởi vì sự kết thúc từ từ, cũng giống như cái chết từ từ, là một loại quá trình có khởi đầu, tăng trưởng, tiến hóa và hoàn tất, hoàn tất ở cái chết trọn vẹn, và chừng nào còn chưa hoàn tất thì nó còn là cái chết chưa trọn vẹn, chưa hẳn là chết và cũng không còn thực sự sống. Lẽ đương nhiên, không có gì là bất thường, kỳ dị, mới mẻ ở đó. Nó là một trong nhiều trạng thái tự nhiên tồn tại trong thế giới, bình thường và dễ gặp cũng như thực sự sống và thực sự chết. Ai mà lại chẳng có thể ít nhất một lần trong đời tận mắt thấy một người hay một sinh thể - có lẽ nên nói là một thực thể - trong trạng thái như thế. Tuy nhiên, cả một thế giới - một hành tinh - ở trong trạng thái như thế suốt hàng năm trời, nhiều năm, nhiều nhiều năm, đó là một thứ không dễ mấy người được thấy. Hàng vạn kiếp người đã nghĩ về Tận thế, bị ám ảnh bởi nó, thấy ác mộng về nó, nói về nó, đoán già đoán non về nó, cãi nhau về nó, lắp ba lắp bắp về nó, lảm nhảm về nó, kêu gào giữa đám đông về nó, không thốt nổi lời về nó. Song chỉ một hay hai thế hệ thực sự chứng kiến Tận thế và bản thân mình kinh qua nó, là một phần của nó và góp phần mình hoặc đóng vai mình trong sự tiến hóa và tự hoàn thành của nó.

Tôi là một wrestler chuyên nghiệp có tri thức, như có thể thấy qua ngôn ngữ tôi dùng. Tôi thật sự là không bao giờ gây cho kẻ khác những đau đớn và thương tích một cách không cần thiết (theo ý tôi) giống như Mad King hay làm. Có thể tri thức và chữ nghĩa của tôi có góp một phần nhất định vào chuyện ấy. Mặc dù tôi không nghĩ thế. Vâng, tri thức và chữ nghĩa. Tôi có bằng cử nhân văn chương Tây Ban Nha, thạc sĩ lịch sử nghệ thuật, tiến sĩ văn học so sánh, tiến sĩ Đông phương học. Tôi nói thông viết thạo chín ngoại ngữ ngoài tiếng mẹ đẻ, đọc tốt mười một ngôn ngữ khác trong đó có bảy ngôn ngữ cổ, tôi chơi ghi ta cổ điển không tồi (hãy nhìn con số những người kết nối vào Não Toàn Cầu để nghe các bản trình tấu của tôi) và là họa sĩ nghiệp dư, nhiều lần mở triển lãm riêng và có tác phẩm trưng bày ở một số bảo tàng danh giá mà tôi sẽ không nêu tên. Xin đừng quên là trước tôi từng có những người ít nhiều giông giống như tôi. Lấy ví dụ Wladimir Klitchko cuối thế kỷ 20 đầu thế kỷ 21, tay đấm thép kiêm tiến sĩ, mặc dù bằng tiến sĩ đó là về khoa học thể thao, tức là một thứ nằm trong trường hoạt động hằng ngày của anh ta. Đó là chưa kể, nếu liên tưởng rộng hơn theo phép ngoại suy, Steve Seagal, Phật tử thuần thành hoặc được cho là thuần thành, đệ tử hoặc bằng hữu hoặc cả hai của các lạt-ma, đồng thời là cao thủ làng võ thuật, kẻ - ít nhất là trên phim - chuyên hạ đối thủ bằng những đòn từ chết tới trọng thương. Thực tại là như thế này: tôi đang muốn viết một cuốn sách về Camarón de la Isla (với những ai không có khái niệm Camarón de la Isla là ai, tôi xin thứ lỗi, tôi sẽ không và không thể cung cấp thông tin thêm về điều đó lúc này), một ý tưởng tôi đã ấp ủ và một công trình tôi đã lặng lẽ kiên trì chuẩn bị suốt mười năm, đã hơn trăm lần tôi ngồi xuống với quyết tâm phải viết ra cho bằng được câu đầu tiên của cuốn sách, bằng mọi giá, nhưng vì lý do nào đó tôi không bao giờ có thể thực sự hiểu mà câu đầu tiên đó chẳng bao giờ tới, một sự tắc tị khủng khiếp mà nhiều khi tôi nghĩ chỉ có cái chết may ra mới có khả năng cởi bỏ cho tôi (người đàn bà nào mang thai suốt mười năm, sau hàng ngàn lần rặn đến tưởng chừng phọt toàn bộ lục phủ ngũ tạng ra ngoài mà đứa bé vẫn trơ trơ không chịu thòi ra dù chỉ một phân, cô ta sẽ cảm thông với tôi), thế rồi tôi có một trận đấu quan trọng với một địch thủ ghê gớm, kẻ mà giới cá cược nhận định là cơ hội thắng so với tôi là bốn ăn một (Samoan Beast là tên hắn, mặc dù cái tên này chẳng có nghĩa gì so với ai chưa hề biết đến y), và tôi thắng y (một chiến thắng mà ít nhất với riêng tôi là hoàn toàn bình thường hợp lẽ), và ngay hôm sau trận thắng ấy (nói chính xác hơn là đêm về sáng sau trận thắng ấy), tôi đang nằm thì bỗng choàng dậy, đến bên bàn cầm bút viết, và nó đến, cái câu đầu ấy, và sau đó là toàn bộ nó hoặc gần như toàn bộ nó, cái đại dương ấy, con vật vĩ đại vô hình mà từ đây trở đi có lẽ sẽ thuận theo tôi, chấp nhận thành hình thông qua tôi, từ nay tôi chỉ còn mỗi việc là rặn dần dần, bình tĩnh, nhẫn nại, từng câu một, như người đàn bà rặn đứa bé (mà cuối cùng cũng chịu ra!), từng mi li mét một, từng xăng ti mét một, và sau này hồi tưởng lại, ngẫm kỹ, tôi nhận ra rằng cú hích đầu tiên cho tôi - lúc tôi đang ngủ và mơ hoặc chập chờn dở tỉnh dở mơ - là cái tiếng rắc ngon lành khi một khớp ngón tay của Samoan Beasy gãy trước một cú giơ đầu đỡ đòn của tôi, là nó, tiếng rắc ấy, cắm rễ vào tâm trí tôi và bắt đầu cuộc sống của riêng nó ở đấy, nó đã mở cho tôi nhìn thấy một cảnh giới khác mà đáng ra tôi có thể thấy từ lâu rồi, chẳng phải là không giống tiếng mảnh sành chạm vào thân tre đã khiến một nhà sư đốn ngộ.

Trở lại chuyện Tận thế một chút. Dù chúng ta không muốn đi chăng nữa, chúng ta vẫn cứ phải nói đến nó, bởi vì, với nó mọi thứ kết thúc, cũng như với cái chết mọi thứ kết thúc ít nhất là đối với một con người cá biệt. Đúng ra thì không phải thực sự đều kết thúc: một cái gì đó, ít nhất là một cái gì đó nhất định là còn lại từ mỗi một cá thể hay ít nhất là từ một số lớn cá thể, song ở đây tôi không nói đến cái đó, tạm thời không, tôi chỉ nói đến những gì bị giới hạn trong phạm vi thể xác bằng vật chất thô, bị cầm tù trong thực thể hay cái gọi là thực thể. Tức là, tất cả những gì chỉ có thể diễn ra nhờ có sự hiện hữu của cái vỏ ngoài mang tính vật chất mà người ta gọi là thực thể. Đương nhiên ở đây tôi sẽ không nhắc đến những trường hợp tinh thần vẫn tiếp tục làm được điều nó muốn thông qua những vỏ ngoài khác - sau khi nó đã mất đi vỏ ngoài của chính mình, những trường hợp mà thời trước người ta không dám tin là có thật và gọi là hồn mượn xác, hay trường hợp một hồn trú ngụ lần lượt trong nhiều cái vỏ sao từ cùng một bản gốc ra: những trường hợp như thế, nằm ở vị trí quá thấp nếu xét về phẩm tính đơn nhất vô phương lặp lại trong vũ trụ, là không xứng đáng để tôi quan tâm tới. Tôi muốn nói đến cuốn sách về Camarón de la Isla mà tôi viết từng chương, từng đoạn, từng câu, từng từ, từng chữ cái một bằng bàn tay của chính tôi, bàn tay làm từ vật chất thô của tôi, chứ không phải cuốn sách về Camarón de la Isla mà tôi, về lý thuyết, có thể viết thông qua thứ thiết bị từ lâu không còn là của hiếm ở thời đại tôi, có khả năng ghi lại trực tiếp bằng phương tiện hữu hình những rung động và thăng giáng của một linh hồn nếu hồn này muốn vậy, sau khi cái thể xác mà hồn này nương tựa vào đã chết. Tôi muốn nói về một trong những ngón đòn tuyệt kỹ của tôi, độc chiêu vô tiền khoáng hậu của tôi, ngón đòn mang thương hiệu độc quyền của tôi mà với nó tôi đã hạ gục tức khắc hoặc gần như tức khắc không biết bao nhiêu địch thủ ghê gớm nhất hoặc gần như ghê gớm nhất và không ai, gần như không ai trong số đó đủ khả năng có một cách gì đương cự lại. Đòn chân vòng-cầu-chẻ-xéo-nghịch-đảo này, nó là nghệ thuật ở mức tột đỉnh, sự kết tinh cùng tột thông qua sự phối hợp toàn hảo trong vận động giữa thể xác và tinh thần. Những ai cậy vào và tự sướng với những đòn tương tự xuất phát từ tâm trí mình song được thực thi không phải thông qua thể xác thật của mình mà qua một thể xác ảo trong không gian ảo hoặc qua một Biro[1] đấu nối bằng sinh điện với mình, họ cứ việc ở đó mà làm gì thì làm trong thế giới của họ. Tôi là người tin ở giá trị cổ xưa, tin ở một số không nhiều những cái vĩnh hằng, tôi trung thành với chính mình, chỉ tin và chỉ tính là đáng kể những ngón đòn tung ra không thông qua một phương tiện nào ngoài thể xác bằng xương thịt của tôi, ngón đòn đạt được một cách khó khăn nhất hoặc được coi là khó khăn nhất.  

Tận thế đã làm cho tôi không còn có khả năng đó. Tận thế đã làm cho không một ai hoặc gần như không một ai trong loài người thân yêu và khốn nạn của chúng ta còn có bất cứ khả năng gì, dĩ nhiên nếu không kể những khả năng mà họ bắt đầu có được từ khi không còn là những con người, nhưng đó không phải là điều tôi đang muốn nói ở đây lúc này. Tận thế đã làm cho cuốn sách của tôi về Camarón de la Isla không thể hoàn thành, không thể hoàn thành trước Tận thế, cái đó và nhiều thứ nữa song lúc này tôi không định nói tới và cũng có thể không bao giờ muốn nói tới, lúc này tôi chỉ muốn, chỉ cần và chỉ có khả năng nói về một mình Camarón de la Isla, cuốn sách về Camarón de la Isla mà đối với tôi có tầm quan trọng chẳng khác gì hiện thể sống của chính con người đó, hiện thể sống mà tôi phục dựng hay tái tạo được không phải bằng bất cứ kỹ thuật cloning nào kể cả cloning ngược thời gian (thứ mà, trong cõi thực tại khắc nghiệt, đã tự chứng minh một cách hùng hồn nhất, không thể hiểu khác và không thể đảo ngược, là nó không có khả năng hiện hữu), mà bằng sức mạnh tinh thần hoặc tâm linh của mình, tinh thần hoặc tâm linh thuần túy không nương tựa vào vật thể.

Do Tận thế mà tôi đã không kịp bắt đầu viết chương quan trọng nhất - không phải chương lớn nhất song là chương quan trọng nhất, một trong những chương quan trọng nhất, ít nhất là đối với riêng tôi -, về đám tang Camarón de la Isla. Xét cho cùng, và nói rất thật lòng, tôi không quá hối tiếc về chuyện đó. Và, xin làm ơn lưu ý điều này: đó không phải vì tôi đã tìm được một thứ gì thay thế cho một khả năng đã mất. Tôi cần làm rõ chỗ này. Tôi không đau khổ và cũng không bận lòng nhiều về chuyện khả năng này nọ của tôi đã mất. Mặc dù dĩ nhiên nhiều khả năng của tôi, cũng như tất cả các khả năng khác của tất cả mọi người, tất cả mọi loài, tất cả mọi thứ đều đã mất vì Tận thế, cùng Tận thế, song một khi không chỉ các khả năng – tiềm năng của những gì lẽ ra có thể hiện hữu có thể xảy ra – đều đã mất mà kể cả bất cứ cái gì khác đang có mặt đang hiện hữu cũng đều đã mất vì Tận thế và cùng Tận thế, thì điều không tránh khỏi là, vì Tận thế và cùng Tận thế, cũng đã mất luôn cả cái khả năng đau khổ và nuối tiếc của tôi, cả cái khả năng mong chờ điều không có và không còn có thể, cả cái khả năng nhìn thấy và nhận thức trọn vẹn tất cả những gì mà tôi đã mất hay có thể đã mất, và do vậy có thể nói là theo nghĩa nào đó Tận thế đã làm cho tôi trở nên thanh tân. Vấn đề cũng chẳng phải là do tôi, như nhiều người khác, đã có khả năng sở hữu một lối thoát khác ngoài sự chết: giờ đây, sau Tận thế, sau khi tất cả những gì không thể không xảy ra hoặc không thể xảy ra đều đã xảy ra rồi, sau khi những thay đổi không thể không diễn ra hoặc không thể diễn ra đều đã diễn ra rồi, giờ đây tôi, cũng như nhiều người khác, có dạng tồn tại mới mà hàng bao thế hệ trước chúng tôi hằng luôn luôn mường tượng mà ao ước này, tôi cuối cùng cũng nhận ra là trên thực tế cái dạng tồn tại “mới” này chả phải là thứ đáng ao ước gì lắm. Thì đúng là bây giờ đây tôi có thể làm khối chuyện mà trước Tận thế tôi không thể làm, những trò mà trước Tận thế có chăng chỉ là “ở trong mơ”, song bây giờ tôi thấy, giờ thì tôi biết rằng thế không đủ. Cần cái gì mới đủ? Thế nào là đủ? Không có cái gì là đủ đối với chúng tôi cả. Và đồng thời cũng không có cái gì là vô hạn đối với chúng tôi cả. Làm gì có năng lực vô hạn. Đó là một trong những điều mà chúng tôi nhận ra một cách cay đắng nhất, với sự đau đớn lớn nhất. Không phải một trong những điều cay đắng nhất đau đớn nhất mà chính là điều cay đắng nhất đau đớn nhất. Cái phát hiện tối hậu (hay không phải là tối hậu?) rằng giờ đây, khi theo nghĩa nào đó chúng tôi đã ở bên kia cái chết, thoát ra ngoài cái chết, nói thế nào cũng được, chúng tôi rốt cuộc nhận thấy mình lại vẫn là tù nhân của cái chết, một cái chết khác, một sự chết thuộc loại khác hoặc ở cấp độ khác hoặc cả hai hoặc thế nào cũng được, đơn giản là khác, một sự khác mà chúng tôi chưa biết hoặc không dám hay không muốn nghĩ tới chuyện mình có thể sẽ chẳng bao giờ biết. Chết chẳng qua chỉ là một tên gọi, một khái niệm thuận tiện cho tư duy và diễn ngôn, một trong nhiều dạng thức đặc thù của chỗ kết thúc, của cái cận cuối cùng, của sự hữu hạn. Chẳng phải là một kiểu chết khác hay sao - nếu hiểu theo cách ấy, nếu anh có khả năng hiểu theo cách ấy - khi nhiều người trong chúng tôi, thực tế là gần như tất cả chúng tôi, không có khả năng thoát khỏi cái tình trạng đi đi về về cùng một con đường, loanh quanh cùng một số nơi, trở đi trở lại cùng một số mô hình hành động, không ngừng, vĩnh viễn: đó là kiểu tồn tại gì? Trước Tận thế, tất cả chúng tôi - gần như tất cả chúng tôi - bị cầm tù trong thể xác mình; sau Tận thế, tất cả chúng tôi - gần như tất cả chúng tôi - bị cầm tù trong linh hồn mình. Sự trói buộc bởi chính mình mãi mãi là sự trói buộc khủng khiếp nhất, khủng khiếp và không thể tránh khỏi. Tôi, tôi gọi đó là chết. Đó mới thực là chết.

Số phận của chúng tôi, tình cảnh của chúng tôi, những kẻ không bao giờ thoát ra khỏi được chính mình, mới thực đáng sợ. Đáng sợ nhất là bởi, theo nghĩa kỹ thuật mà nói, chúng tôi không còn có thể chết nữa. Song chính vì vậy mà tất cả chúng tôi hay ít nhất là hầu hết chúng tôi một đằng rất thích nghĩ rằng, đã không còn thể xác, chúng tôi không còn phải chết thêm lần nữa, một đằng rất sợ hay đúng hơn là hoàn toàn không có khả năng chịu nổi cái ý nghĩ hay nhận thức rằng, trong việc chỉ có thể đi đi về về cùng một con đường hay một số con đường và không có đường khác, quanh đi quẩn lại cùng một nơi hay một số nơi và không có nơi nào khác, làm đi làm lại cùng một số việc và không làm việc nào khác, do bị trói, bị cầm tù, bị vạch sẵn lộ trình và bị chặn đầu chặn cuối ngay từ khởi thủy bởi chính mình, chúng tôi trong thực chất là vẫn đang tiếp tục đều đặn đi trên con đường tiến tới cái chết, khởi hành từ sau cái chết, rồi lại tiến tới cái chết. Cái chết là đích của chúng tôi và bản thân hành động đi này của chúng tôi cũng là cái chết.

Nhìn Mad King xem. Hắn có đời nào có khả năng di chuyển được như tôi không? Cho hắn sống thêm hai chục lần nữa cái đời hắn, cuộc đời hắn đã sống (và đã phung phí, nếu hỏi tôi thì tôi nói thế, mặc dù tôi biết cũng có khả năng về điểm này tôi lầm) trong vai Mad King, thử hỏi sau đó liệu hắn có bao nhiêu phần trăm cơ hội thay đổi được tình cảnh mình để mà di chuyển được như chúng tôi hay ít nhất như tôi? Và hãy nhìn xem, ở số ít ỏi những nơi mà hắn có thể trở về thì hắn làm được cái gì. Da toạc, cơ rách, mạch đứt, gân bong, xương gãy, phổi tràn, gan vỡ, lách giập, sọ nứt, tim đứng, thân đơ, hồn vắng: còn có gì khác đánh dấu nơi Mad King dừng lại, con đường Mad King đi qua? Có thể có cái gì khác, ít nhất là một cái gì khác, chuyện gì cũng có thể. Gần như chuyện gì cũng có thể. Dù có thế nào, Mad King là một con người và tôi sẽ chẳng ngạc nhiên nếu ở hắn còn có cái gì đó mà theo lẽ thường là có thể làm cho tôi bị bất ngờ. Ít nhất là cho tới giờ chưa có gì ở Mad King làm cho tôi bị bất ngờ, tất cả những gì tôi thấy được về hắn chỉ khẳng định và củng cố thêm những gì tôi đã biết và chờ đợi. Tất cả những gì tôi thấy là hắn trở đi trở lại để ngụ trong tâm trí những kẻ sống, những kẻ ở cái thời trên Trái đất còn có người sống, ở Tiền Tận thế, ngụ trong họ khi họ làm những việc tương tự như hồi hắn còn tồn tại trong dạng thức như họ hắn đã làm hoặc có thể sẽ làm. Thời đó người ta nói rằng những kẻ vốn dĩ bình thường hoặc có vẻ bình thường hoặc ít nhất là lẽ ra có thể bình thường như thế này mà lại hành động như vậy, những hành động đôi khi có thể lý giải song phần lớn là vô phương lý giải, ấy là bởi họ bị ác linh xui khiến, bị âm binh ám và điều khiển, khi hành động như thế họ không phải họ, không hoàn toàn là họ, họ vừa là họ vừa là một kẻ khác hay đúng hơn là ý chí tàn độc và có tính bệnh lý của kẻ đó, một kẻ đã chết hay nói cách khác là không còn có thể sống và làm điều mình muốn bằng thể xác mình. Tôi, tôi nói là không có gì như vậy hết. Mad King không bao giờ xui khiến, điều khiển, nắm quyền làm chủ bất kỳ ai. Hắn ở đó chỉ là để chiêm quan những gì các kẻ này làm, thưởng thức những khoảnh khắc hành động đó cùng với họ và thông qua họ. Hắn không cần phải làm gì: bản thân sự hiện hữu của hắn bên trong tâm trí họ là đủ cho họ bắt đầu đi chệch khỏi họ hoặc nếu tự họ đã đi chệch một cách có ý thức thì hắn có mặt đó càng khiến họ vững tâm hơn mà tiếp tục dấn sâu theo lựa chọn của mình, còn nếu tự họ đã đi chệch một cách vô thức thì hắn có mặt đó càng khiến cho không một cái gì có thể khiến họ trở lại đường đúng nữa: hắn là một tác nhân kích thích, đôi khi có tính quyết định, dù hắn có thể vốn không định thế, không có ý như thế. Song điều đó không ngăn cản hắn chiêm quan hành động của các kẻ đó (những kẻ mà hắn chọn làm nơi trú ngụ) một cách thích thú và tôi, kẻ lần theo hắn để quan sát hắn, cũng chiêm quan một cách thích thú sự thích thú này của hắn. Bằng sự thích thú này hắn tiếp tục bị cầm tù bên trong hắn và bằng sự thích thú này tôi tiếp tục bị cầm tù bên trong tôi. Tôi biết như thế, hắn biết như thế (tuy có thể là hắn biết ở mức độ hay cường độ ít hơn tôi, điều này tôi không thật chắc) và chúng tôi không thể làm gì để thay đổi điều đó cả. Ý thức về sự bất lực của mình, đó là một trong các lý do cho cảm giác thích thú này của tôi. Tôi thích thú, hắn thích thú, những kẻ mà hắn mượn tạm làm nơi trú ngụ kia thích thú: tất cả đều thích thú, đó âu là một cách để chúng tôi kham được tốt hơn tình trạng bị cầm tù trong chính bản thân mình và có cảm tưởng là có thể tồn tại ở đó bao lâu cũng ổn. Tao đéo làm cặc gì, có lần Mad King nói với tôi (vài người sẽ ngạc nhiên nếu biết hắn và tôi nhiều khi trò chuyện với nhau, gần như một loại bạn bè). Tự tụi nó làm hết, hắn nói. Dĩ nhiên lần nào cũng vậy thì chán bỏ mẹ, hắn thừa nhận. Thành ra địt con bà cụ nó lâu lâu tao lại góp phần mình vô cho nó vui vẻ tí, hê hê. Bằng cách nào, tôi nói. Chả phải tôi thực sự cần hỏi, chỉ là hắn có cái tật cần những câu hỏi nhỏ kiểu này, như những ngụm rượu nhỏ không ngừng tiếp thêm men cho hắn. Thì kiểu như tao mơ thấy cái này cái kia cái nọ, chớ sao nữa, cái lồn má nó. Hay là đáng lẽ tụi nó thấy cái này thì tao làm cho tụi nó thấy cái kia. Thiếu mẹ gì cách. Hay là chẳng hạn như đáng lẽ thằng đó chỉ đâm thằng già nó chừng chục nhát dao thì đụ má tao thổi vô đầu nó hai ba cái vậy là nó đâm thêm hơn ba chục nhát chỉ là cho hả giận thôi, nếu không có tao thì chục nhát là đủ hả còn có tao thì trên bốn chục nhát mới là đủ hả, nó hả giận còn tao cười bể bụng. Hay là, hắn ngừng một tí, như đột nhiên nghĩ ra điều gì, hắn tiếp, đụ con đĩ mẹ nó (dĩ nhiên hắn nói những từ tương tự thế này trong thứ ngôn ngữ mà hắn và tôi dùng để nói với nhau, không phải thứ ngôn ngữ tôi đang dùng để thuật lại lúc này, cố gắng dùng những từ và cách diễn đạt ít nhiều tương đương trong ngôn ngữ này, biết rõ rằng các thứ thay thế này giỏi lắm chỉ là một thứ bản sao chệch choạc không toàn vẹn của những thứ nguyên gốc từ chính Mad King ra), và đến đây mắt hắn (cái phần của hắn mà hắn thể hiện ra cho tôi thấy là mắt hắn và tôi dù thế nào thì vẫn cảm thấy cần phải nhìn ra là mắt hắn) lóe lên một thứ ánh sáng đặc biệt như những khi con người đột nhiên được đốt bên trong bằng một ý tưởng hay cảm hứng bất ngờ, chẳng hạn như thay vì chỉ lụi dao hay lưỡi lê vô cái lồn nát của con đàn bà thì đụ má tao làm cho tụi nó tự nhiên cảm thấy làm vậy đéo đủ, hê, hê, hê, tao mới làm cho tụi nó nổi hứng lên đóng đinh con đĩ chó lên tường làm như là ông Giê-su hay cột nó vô đuôi thuyền mà kéo, chỉ là quậy cho nó xôm thêm tí, đụ bà cố nó, thêm cái gì đó lòa lọa tí cho tụi nó cười nhiều tụi nó nhớ lâu, tác phẩm nhớ đời của tụi nó. Đại loại tao làm mấy trò như vậy mày có hiểu không hả. Tao không hiểu, tôi nói, mặc dù dĩ nhiên tôi hiểu và tôi biết hắn biết rằng tôi hiểu. Đụ má mày, hắn nói, làm đéo gì mày không hiểu, mày lúc nào chả là bạn tao, ngay cả khi tao đập toác cái sọ mày. Mày chưa bao giờ là bạn tao, tôi nói, dù tôi biết thực tế không phải thế và tôi biết rằng hắn biết thực tế không phải thế, mặt khác nó còn tùy người ta hiểu “bạn” theo nghĩa gì và liệu người ta có hiểu hay không rằng tất cả những nghĩa có thể được gán cho chữ bạn hay bất cứ chữ nào đều có thể là hoặc về thực chất là không có nghĩa gì. Nhưng mà đụ cái con đĩ mẹ nó hắn nói, nếu như tưởng rằng bất cứ lúc nào có một thằng chó chết hay một bọn chó chết nó làm một cái gì kinh khủng nhứt thiên hạ xưa nay chưa từng thấy là thảy đều có phần của tao trong đó thì lầm to. Nếu hỏi tao, mặc dù tao biết làm đéo gì có ai lại nghĩ tới chuyện đi hỏi vụ gì đó ở cái thằng tao, thì tao sẽ nói là có những lúc, mà không, nhiều lúc mới đúng, đụ má nó, tao chưa kịp nghĩ ra mình sẽ thúc lũ người làm cái gì thêm cho thực sự là hoành tráng là kinh thiên động địa thì đụ bà nó cái lũ người đó tụi nó đã nghĩ ra xong rồi và đã làm rồi và làm cho tao choáng, ừ, làm cả chính tao cũng choáng. Không xạo đâu. Chuyện này sao mà xạo được chớ. Cả tao nữa, tao cũng choáng vì những gì cái lũ người làm, đồ bú cặc tụi nó, choáng tới nỗi có khi tao cảm thấy cứ như chính tao bị nó ám chớ đéo phải ngược lại, đụ má nó, đéo phải ma ám người mà người ám ma, cái thằng đang sống nó kinh khủng đến nỗi tao phải sợ nó. Chắc là bởi tao biết chừng nào những thằng này chết đi rồi thì tụi nó sẽ mạnh hơn tao nhiều, tụi nó sẽ thừa sức nghiền tao ra như cám, cái lồn má nó. Cũng may là mấy thằng như vậy không nhiều, đĩ cụ nó, trên đời làm đéo gì có nhiều thằng mạnh hơn Mad King này.

Không gì làm Mad King đau đớn cho bằng biết rằng có kẻ mạnh hơn hắn, nói gì đến tận mắt thấy kẻ đó, ở trong kẻ đó và bị kẻ đó đánh bại. Tôi không chắc cái loại đau đớn này có gì chung với loại đau ở những người khăng khăng tìm mọi cách và bằng mọi giá đạt cho bằng được sự bất tử hay ít nhất là cái gì đó gần như bất tử hay không – những kẻ cảm thấy đau đớn khi hình dung một thế giới vắng mặt họ, không thể nào chịu nổi cái ý nghĩ rằng mọi thứ vẫn sẽ tiếp diễn sau khi họ không còn nữa, không có khả năng tha thứ cho thế giới nếu như thế giới bằng cách này hay cách khác tồn tại lâu ngang bằng họ và lâu hơn họ. Những kẻ kệch cỡm và vô sỉ nhất mà loài người đủ sức sinh ra, tôi nghĩ. Không có thứ sinh thể nào kinh tởm hơn thế, những kẻ có được sự bất tử bằng quyền lực và tiền, không có cách nào khác ngoài quyền lực và tiền để có được sự bất tử. Thì họ đấy chứ ai. Còn ai ngoài họ là những kẻ duy nhất hay ít ra là một số trong những kẻ duy nhất của loài người mà đến giờ vẫn đang sống - ý tôi là vẫn đang tiếp tục sống trong thể xác chính mình - khi mà tất cả chúng tôi, phần lớn nhất của loài người hay gần hết loài người từ lâu (bao lâu?) đã không còn ở trong thể xác mình, từ sau Tận thế. Bây giờ họ đang ở đâu, chúng tôi không thể biết được. Khác với người ta thường nghĩ (vào những thời trước Tận thế), chúng tôi không có cái khả năng chỉ cần nghĩ tới ai là lập tức liền ở ngay bên kẻ đó; cái khả năng này là của ai kia chứ không phải của chúng tôi (cũng chẳng phải của cái dúm người may mắn hoặc vô phúc đang tiếp tục nằm trong thể xác mình kia); đó là một sự thật tối hậu về bản thân mình mà rốt cuộc chúng tôi cũng phải chấp nhận. (Dĩ nhiên là chúng tôi có khả năng làm điều đó ở một quy mô hữu hạn, tỉ như với những gì chúng tôi quyến luyến nhất hoặc căm hận nhất, những người đã để lại sự ấm áp bình yên hoặc dấu ấn hoặc vết thương vĩnh viễn bên trong chúng tôi, song nếu chỉ như vậy và không hơn thì có gì để nói.) Cũng có thể một số nào đó trong chúng tôi, bằng cách nào đấy (hẳn chủ yếu là do ngẫu nhiên) đã bén được tới chỗ những người sống duy nhất còn lại đó và cố tìm cách cư ngụ trong thể xác họ hoặc làm gì đó tương tự hoặc gì đó nữa mà tôi không thể nghĩ ra. Chuyện này cũng có thể. Như người ta nói, dù lắm khi sai, mọi chuyện đều có thể. Song nếu hỏi tôi thì tôi nói: để làm gì? Có khác biệt gì? Những người sống trong quá khứ là không đủ chất liệu tồn tại cho chúng tôi hay sao? Đến bao giờ và bằng cách nào tất cả mọi thứ mới là đủ cho tất cả chúng ta? Song dĩ nhiên không phải ai cũng nghĩ như tôi. Hoàn toàn không phải ai cũng nghĩ như tôi. Con người có thể khác nhau như con voi và con kiến khác nhau, không phải khác bên ngoài mà khác bên trong, thoạt kỳ thủy đã thế, càng về sau càng thế, cho nên nào có lạ gì khi chúng tôi đây, những sinh thể đông như kiến tiếp tục tồn tại (lâu mau có khác nhau) ngoài thể xác từ sau Tận thế, chúng tôi vẫn đang tiếp tục hủy diệt nhau để giành giật cơ may tiếp tục tồn tại và tôi vẫn tiếp tục cảm thấy cần phải tiếp tục cảm ơn sự ngẫu nhiên của số phận đã cho tôi tồn tại thêm một ngày nữa đặng có thể làm những gì tôi muốn, đi những nơi tôi thích, nghĩ những gì tôi hằng nghĩ và tiếp tục quan tâm đến số phận cuốn sách của tôi về Camarón de la Isla, chăm lo sao nó sẽ có cơ may hình thành trọn vẹn thông qua cái cơ thể và tâm trí mà tôi đã chọn, chăm lo sao cho kẻ đó qua được mọi rủi ro của đời sống để có thể sống được ít nhất là tới khi hoàn thành bản nháp đầu tiên của cuốn sách đó, cuốn sách vốn là sản phẩm từ vốn đầu tư gần như cả cuộc đời y và một phần đáng kể cuộc đời tôi hay cũng có thể nói là cả cuộc đời tôi. Bởi vì dĩ nhiên, Camarón de la Isla xứng đáng được như thế, vậy mà, suốt hàng bao thế kỷ từ khi Camarón chết cho đến khi tất cả - gần như tất cả - đều chết trong Tận thế, không hề có một ai viết hoặc định viết một cuốn sách về Camarón, không ai nếu không kể tôi, không hề có một nỗ lực nào dù nhỏ nhoi được bỏ ra để làm một việc gì giống như việc đó nếu không kể những nỗ lực (thật ra là cũng nhỏ nhoi) mà tôi đã bỏ ra cho việc đó trong một quãng thời gian trước khi tôi chết - tức là thôi không còn thể xác mình - trong Tận thế.

Kẻ mà tôi chọn để ký thác làm việc đó thay tôi là một trong số ít, rất ít những người đã cứu chúng tôi bằng cách thừa nhận chúng tôi thay vì phủ nhận thẳng thừng sự hiện hữu của chúng tôi chỉ vì lý do họ không bao giờ nhìn thấy hay cảm thấy được chúng tôi, không muốn nghĩ rằng chúng tôi có thật và do đó càng chôn sâu chúng tôi. Mặt khác, cho dù anh ta thừa nhận chúng tôi và hẳn sẽ không quá kinh ngạc nếu như tôi bằng cách nào đấy đến gặp trực tiếp anh ta đặng trình bày rõ với anh ta sự thực về ý định của tôi, và anh ta sẽ đồng ý (tuy không nhất thiết là vui vẻ) giúp tôi, song tôi không làm vậy, đương nhiên là tôi không làm vậy dù ai khác thì có thể, thay vì vậy tôi hạn chế mình ở việc chuyển giao năng lượng một cách thầm lặng cho anh ta, truyền một phần năng lượng của tôi - tình yêu, niềm đam mê, cảm hứng, ký ức, ý tưởng, nỗi sợ, sự hoài nghi, nỗi buồn tối tăm của tôi - cho anh ta, vừa là hạt mầm vừa là dưỡng chất nuôi hạt mầm đó. Tôi làm việc này như thế nào, đó là điều không thể nói ở đây. Đó là điều mà chỉ những ai hoàn toàn ở ngoài thể xác như chúng tôi mới lĩnh hội được, bằng cách trực nhận. Người ta chờ đợi gì chứ? Truyền đạt bằng lời điều tuyệt đối không thể truyền đạt bằng lời, nó khác với tự túm tóc mình để nhấc mình lên khỏi đất chăng? Bản thân chúng tôi nào khác gì người sống. Thiếu gì những điều chúng tôi không biết, những câu hỏi chúng tôi muốn có lời đáp nhưng không có. Những thứ làm chúng tôi sợ, cũng như chúng tôi làm người sống sợ.

[1] Biro: biological robot, robot sinh học, loại robot có cơ thể sinh học, kết hợp được giữa các chức năng cơ giới-điện tử và chức năng sinh học một cách hoàn hảo nhất.   

The dark side of humanity and of society is always there, and it is up to the writer to show it, because if he doesn't, it hides itself and appears when it is least expected.


- Carlos Fuentes.

Nghệ thuật trình diễn, một sáng mùa hè, Granada (7) (trích từ "Life Navigator 25: Người tình của cả thế gian")

Nàng ở đó, trước mắt họ, rờ rỡ, chói sáng, như một sinh thể vốn là một thể song trùng của mặt trời hay ít nhất là được cấu tạo bằng chất liệu giống như ánh sáng mặt trời. Da nàng, toàn bộ da trên toàn bộ thân thể nàng phơi ra trước họ với một sức mạnh giống như thể, trong bếp lò rực nóng, có một nắm tuyết cứ mãi sờ sờ đó, dường như mãi mãi không tan. Không ai có thể biết nàng không còn quần áo bắt đầu từ lúc nào. Nàng trần truồng “giống như Vệ Nữ giáng sinh trên sóng”, chỉ có điều nàng quanh nàng không có ngọn sóng nào (nếu không kể những đợt sóng người vừa sững lại kia) và không có đuôi tóc dài nào che chỗ kín của nàng. Tư thế của nàng cũng tương tự như tư thế của Vệ nữ giáng sinh trên sóng, một tay đặt hờ lên ngực, tay kia mấp mé gần vùng chỗ kín, song chẳng tay nào trong hai tay có vẻ thực tâm muốn làm cái việc mà nom như chúng muốn làm, che những thứ thường được cho là đáng phải che. Càng thấy rõ hơn rằng nàng không thực sự định che gì, nếu như người ta nhìn đủ kỹ vào mắt nàng. Nàng không nhìn ai trong đám đông, cũng không nhìn người-bay mặc dù có thể có người ngỡ vậy căn cứ vào góc độ của mặt nàng. Nàng hướng về phía người-bay nhưng ánh mắt nàng không thực sự đặt vào đó: mắt nàng kỳ thực là không nhìn cụ thể một ai hay một cái gì; ở điểm này nàng giống một cách kỳ lạ với Vệ nữ giáng sinh trên sóng. Ở chừng mực nào đó có thể nói nàng như đang khỏa thân trong buồng ngủ nhà mình, không có ai bên cạnh, hay đúng hơn nữa là đang khỏa thân trên một bãi biển vắng tanh vào đêm trăng hoặc sáng tinh mơ và vị trí của hai bàn tay nàng trên cơ thể nàng chẳng qua là phản ánh một ký ức bất chợt thoáng qua trong đầu nàng, cái ký ức mà rồi sẽ nhanh chóng bị xua đi hay khỏa lấp đi bởi ý thức, cái ý thức tỉnh giác khẳng định với nàng điều hiển nhiên rằng cặp mắt duy nhất ngắm nhìn nàng là cặp mắt của chính nàng.

Và lúc này đối với nàng đúng là như thế: đôi mắt duy nhất đang nhìn nàng là mắt chính nàng, nói chính xác hơn là cặp mắt bên trong của nàng. Và cái sự thật này về nàng là lớn đến nỗi có một số người trong đám đông thực sự cảm thấy hình như không phải mình đang thực sự hiện hữu, thấy ngờ ngợ rằng phải chăng mình thực sự là không hiện hữu hay ít nhất là vô hình đối với người đàn bà này và hình như chỉ có cặp mắt của người đàn bà này thì mới có khả năng nhìn thấu được thực tánh vạn vật. Với những người này thì chính sự đốn ngộ này khiến họ sững lại. Họ nhìn, và bây giờ thì thực sự khó mà biết được họ đang thấy gì nhiều hơn, người-bay hay nàng hay là họ đang nhìn cả hai như một nhất thể, một bố cục tạo hình mới gồm hai môđun thay vì ba, khả năng cuối cùng này thì khó hơn, hẳn ít người làm được bởi con người là vậy, hiếm khi nhìn xa được ngoài cái cục bộ để thấy ra tổng thể. Trong khi đó một số người, sau từ một đến ba giây sững người, bắt đầu kêu lên hoặc không thì có những động thái khác bày tỏ niềm thích thú. Những cánh tay cầm điện thoại, máy ảnh, camcorder lại bắt đầu lố nhố mọc lên như nấm sau mưa, như một rừng cây con đua nhau chọc thủng đất dựng lên sau khi được tưới một liều chất kích thích bí hiểm và cực mạnh. Vài người, số ít những kẻ đang ở mé đầu của cơn lũ người mà lúc này vẫn đang đứng vững chứ không phải đang bị vài người khác đè lên, hoặc chính họ là kẻ đè lên người khác và lúc này đã đủ thời gian để nhỏm dậy lấy lại thăng bằng, thảy đều là nam giới trẻ hoặc không trẻ lắm nhưng mà khỏe, họ, sau một thoáng sững lặng như tất cả người khác, bắt đầu - gần như cùng một lúc – tỏ ra cùng một vẻ như nhau. Thể xác họ đang cứng dần lên với một cường lực sánh với cường lực khi xuất phát của một chiếc xe đua Công thức 1, đang tự nó đẩy nó về phía thân thể không che đậy của người đàn bà, thân thể mà ít nhất là riêng trong những khoảnh khắc này có vẻ toàn mỹ đến độ không thể có thật được, một ảo hình đến từ thế giới khác, mạnh đến nỗi mọi thứ có thật quanh họ đều nhạt nhòa đi và lộ ra bản chất thực của mình: những thứ hoàn toàn không có giá trị gì. Nhưng mặt khác dường như có một cái gì đó toát ra từ nàng đẩy ngược họ lại, như làn gió phát ra từ một giàn cánh quạt khổng lồ, một thứ gió lạ không làm bay tóc không giằng lôi quần áo không giật tung mũ song có thể chặn đứng đà tiến của con người như một bức tường. Dĩ nhiên rất có thể là nếu nơi đây lúc này không có đông người như vậy mà chỉ có mấy người đàn ông này cùng với người đàn bà kia thôi thì sự thể có thể sẽ khác lắm, mà cũng có thể không, ai mà nói chắc được. Song thực tế là, họ đang chựng lại, không thể xồ tới người đàn bà như họ muốn, dù họ rất muốn, bất kể để rồi làm gì. Vài người trong số họ bất giác đưa mắt nhìn quanh ngay sau khi chựng lại như vậy, những người khác thì không. Một người giơ thẳng hai tay ra trước, nếu anh ta đang tiếp tục lao tới thì có thể đoan chắc rằng anh ta sẽ bằng đôi tay đó ôm choàng lấy người đàn bà, song vì anh ta khựng lại nửa chừng nên giờ trông anh ta có vẻ như đang van vỉ cầu xin nàng cái gì đó. Một người cao to vai rộng, râu quai nón rậm, hai cánh tay đầy cơ bắp đầy lông đen nhánh loăn xoăn, nghiến răng ken két (hầu như có thể nghe được cái tiếng đó) và rồi tất tật các cơ của anh ta từng hông trở lên bắt đầu nhất loạt run lên. Một đấng tu mi khác trạc từ ba mươi đến bốn mươi, cao lêu nghêu chân tay lỏng khỏng loèo khoèo, cằm dô mắt trố, trố mắt nhìn người đàn bà, há to miệng mà khởi sự cười sằng sặc như thằng điên hay có thể nói là với sự vắng mặt hoàn toàn của ý thức về tự ngã vốn đặc trưng cho người điên và chỉ có thể là của một người điên. Một số người trong đám đông giật nẩy lên bởi tiếng cười này, như thể có một cái dùi cui chạy điện bất chợt chọc vào người họ. Lẫn trong tiếng cười đó, như lẫn trong tiếng đá nứt vỡ do động đất, có những tiếng kêu của phụ nữ ở âm vực cao, không rõ là biểu hiện sự thảng thốt hay ngạc nhiên hay bối rối hay bực tức, không hiểu sao có vẻ như đến từ một chốn xa xôi. Một bà đứng tuổi, cao to phốp pháp, mặt trắng và bóng như bằng sứ, thở phì phì như con hà mã vục dưới đầm, lẩm bẩm gì đó không cách gì có thể nghe ra, có thể đoán là “Rõ dơ dáng” hay gì đó tương tự nhưng đó chỉ đơn thuần là đoán. Một thằng nhóc, sau vài giây ngẩn ra chửa biết làm gì trước cảnh tượng bất ngờ này, liền nghĩ ra và lập tức thọc hết mười ngón tay vào mồm, trợn mắt phồng mang huýt lên một tiếng xé tai, rõ là tiếng huýt nó chưa bao giờ tạo ra được trong đời nó. Lập tức vài tiếng huýt xé tai tương tự vang lên từ những vị trí khác nhau torng đám đông, như thể bản thân hàng trăm thân người lớn nhỏ cao thấp lô nhô chen chúc này là một dạng địa hình có khả năng tạo tiếng vang riêng của nó. Vài người trong đám đông, chủ yếu là những người ở đằng sau, chủ yếu là phụ nữ song cũng có một hai đàn ông, ngoảnh đầu ra sau lưng hoặc sang hai bên với vẻ hoảng hốt, khẩn thiết, hồ như là tuyệt vọng, tuồng như cầu xin sự cứu giúp của ai đó, không biết là ai, thậm chí cụ thể là cứu ai hay cái gì thì có lẽ họ cũng không biết tuy nhiên về sự nhất thiết cần phải cứu giúp thì họ tuyệt không nghi ngờ gì và sự bất lực hoàn toàn của cá nhân họ thì cũng không nghi ngờ gì. Vài người ngoái đầu xa hơn nữa, về phía chân con đường dốc dẫn lên đây, như đợi những người nào đó hay một thứ gì đó có khả năng chấm dứt mọi chuyện này sẽ từ dưới đó đi lên. Một người ngửa mặt nhìn trời, tuồng như câu trả lời tốt nhất khả dĩ cho mọi câu hỏi lúc này đều nằm ở đó. Mắt một cô gái đỏ hoe làm như cô đang thái hành. Một cô gái hoặc một thiếu phụ trẻ, mảnh mai tóc đen như mực nho dài chấm thắt lưng gương mặt trái xoan thanh tú trắng xanh, không giơ máy ảnh hay điện thoại hay camcorder lên mà mở sổ tay ra, một tay tì sổ vào ngực, tay kia cầm bút chì, mắt nhìn chăm chăm người đàn bà khỏa thân, chắc là định vẽ nàng, nhưng rồi bàn tay cầm bút chì của cô run đến độ hình như cô không làm sao có thể vẽ được như ý muốn, có thể đoán rằng cô bị bệnh Parkinson mà cũng có thể không. Một chàng nhỏ nhắn đẹp trai râu cằm màu râu bắp mượt mềm, đứng ở mãi đằng xa gần như tách khỏi đám đông, bất giác đưa tay sờ rồi giật giật mấy cái vào ve chiếc áo gilê kaki màu da bò chàng ta đang mặc, tuồng như bứt rứt không hiểu tại làm sao mình vẫn đang mặc áo hoặc như muốn cởi phắt nó ra mà khoác lên thân thể người đàn bà kia dù nếu vậy thì hẳn chàng ta chưa biết liệu có thể có phép mầu nào giúp chàng ta vượt qua được khoảng cách đang ngăn giữa chàng ta với nàng. Một đàn ông hộ pháp, “to như trái núi”, đầu trọc lốc gợi liên tưởng tới một chiến binh Mông Cổ hay Côdắc, mặc áo pun ba lỗ khoe hai bắp tay to bằng hoặc hơn bắp vế người thường có xăm một nàng tiên cá có cặp vú trần vĩ đại và cái miệng nhả ra một con rắn đang thè lưỡi nhe nanh, trật cái quần đùi hoa hòe hoa sói đang mặc xuống khoe ra cái con giống có thiết diện cỡ cái vòi cứu hỏa, cứng như đúc bằng thép đặc, cầm nó bằng hai tay mà thụt lên thụt xuống với một tốc độ và một sự dữ dội chỉ có thể mô tả bằng một chữ điên cuồng, tuồng như bằng cách này y có thể nã một phát tương đương đại bác vào mặt kẻ thù của năm đời gia tộc nhà y. Vài phụ nữ rú lên khi thấy cảnh này. Một bà mẹ trẻ, ở góc xa của sân thượng, đặt cả hai bàn tay lên vai thằng nhóc tóc vàng kim óng chuốt chừng bốn năm tuổi chắc là con chị ta đang há mồm nhìn người đàn bà kia như bị bỏ bùa, chị đặt hai tay lên vai thằng nhỏ, bóp chặt và bằng một cú giật cực phũ phàng xoay phắt người nó sang hướng khác đoạn ra sức lôi tuột nó đi khỏi đó trong khi nó ngồi bệt xuống đất ghì lại bằng hết sức bình sinh và rú lên từng tràng dài ghê rợn làm như đang bị chọc tiết nhưng bà mẹ trẻ không có vẻ gì là có nghe thấy hoặc bận tâm đến những tiếng rú này, chị tiếp tục lôi nó như thể nó là một cái cây mà chị cần phải nhổ bật khỏi đất bằng mọi giá và nếu ở gần nhìn kỹ thì có thể thấy mắt chị đỏ hoe ướt nhoèn cứ như chị đã khóc liên tục được trên một tiếng đồng hồ.

Và như vậy trước mắt tất cả các con người đó nàng đang đứng, “như khi cha mẹ sinh ra” trong không biết bao lâu, hoàn toàn bất động, cứ như nàng đã hóa thành tượng hay ít nhất là đang sắm vai pho tượng giống như nhiều nghệ sĩ (nửa mùa hoặc trọn mùa) vẫn làm để kiếm chút tiền. Và người ta cũng chờ được thấy rằng không phải như vậy. Nhìn nàng kỹ hơn sẽ thấy rằng bảo nàng hoàn toàn bất động là không đúng: có thể thấy nàng đang thở, không phải chỉ qua lồng ngực mà qua cả những phần cơ thể khác của nàng – mũi, hai vai, cổ, mạng sườn – cho dẫu sự thở này chỉ một phần nhỏ là thấy được bằng mắt. Và có chuyển động nơi mắt nàng, dù chỉ với biên độ chuyển động của đầu mút một sợi râu bướm – trong khi nàng dõi theo nhịp bập bồng lên xuống đều đều không mệt mỏi theo chiều thẳng đứng tuy giờ đã chậm lại – của người-bay mà cụ thể là cái đầu đẹp đẽ của chàng ta. Mắt chàng ta vẫn mở to dán vào mắt nàng, tuy nhiên giờ thì đã có một lớp màng mờ đục loang ra trong đó. Lớp màng này trong mắt người-bay càng có vẻ dày hơn hoặc thực sự dày hơn thì mắt nàng càng có vẻ trong hơn càng có vẻ đen hơn, càng có vẻ bao hàm nhiều nước hơn, một thứ nước trong như nước tinh cất và gây xót như muối.

Thế rồi đúng vào lúc không ai ngờ nhất hay ít nhất là có vẻ như thế, nàng bắt đầu cử động. Chắc chắn không nhiều người nắm bắt được chính xác cái thời điểm nàng chuyển từ hoàn toàn bất động sang bắt đầu cử động dù thời điểm đó có hiện hữu. Bàn tay nàng nãy giờ đặt hờ lên ngực bắt đầu rời khỏi đó, di chuyển theo hướng giơ lên. Tay nàng di chuyển không quá nhanh không quá chậm, mặc dù trên thực tế nhanh hay chậm là tùy ở người quan sát. Không ai có thể đoán được nàng sắp sửa làm gì, có lẽ chính nàng cũng không biết... Tuy nhiên chẳng phải là không ai trong ngần ấy người có thể trực cảm được điều sắp xảy ra dù nó là gì: có ít nhất một người – phụ nữ - đột ngột há to mồm ngay khi thấy động thái mới này của nàng, làm như họ bị một vật cứng và nặng chẹn ngang họng. Liền sau đó người ta thấy lửa bùng ra từ dưới nách nàng. Ban đầu chỉ là một lưỡi lửa nhỏ nửa vàng nửa xanh tím hao hao như lửa bếp ga song liền sau đó nó lan ra bao trọn cánh tay, vai và cạnh sườn nàng. Và lần đầu tiên sau khoảng thời gian vừa qua (bao lâu?) nàng rời mắt khỏi người-bay để nhìn lại chính mình, nhìn những phần thân thể mình vừa phựt cháy: có thể chính nàng cũng không đợi trước, không lường trước chuyện này, song đồng thời cũng có thể nàng nhìn để kiểm tra xem mình đã cháy lên đủ số xăngtimét vuông cần thiết, đủ cường độ và nhiệt độ cần thiết chưa, màu và hình dáng của lửa như thế đã ổn chưa; vẻ mặt nàng dù thế nào thì vẫn điềm tĩnh, hàm chứa cả khả năng này lẫn khả năng kia.

Và cũng chẳng phải là không có cơ sở nếu có ai nhìn vẻ điềm tĩnh của nàng mà thấy ra rằng nàng đang chiêm ngưỡng cái sự kiện mới mẻ này với một tâm trạng vừa thích thú vừa hơi sầu muộn – tuồng như đấy là một điều nàng vốn luôn chờ đợi song đã phải đợi quá lâu đến nỗi chỉ vừa mới đây thôi nàng đã trở nên thôi không còn muốn đợi nữa. Lại cũng có người có thể nhìn thấy ở nàng cái nỗi ngây ngất có kiểm soát và lạnh lùng của một người đang nhìn cái chết đến với mình đúng như mình đã hoạch định và tính toán đến từng chi tiết nhỏ suốt nhiều năm. Dù sao đi nữa, chuyện này chỉ diễn ra trong vòng một đến hai giây rồi thì sau đó nàng lại hướng cái nhìn về phía người-bay, khiến cho một số người thậm chí không có đủ thời gian để nghĩ xem hành động tự nhìn mình này của nàng hàm chứa cái gì. Liền sau đó người ta thấy nụ cười vừa xuất hiện ở nàng. Tác động tức thời của diễn biến mới này có thể kể là mạnh. Một phụ nữ trong đám đông hự lên một tiếng rõ to tuồng như chị ta vừa thấy nụ cười trên mặt một kẻ mà chị ta biết và mọi người biết là chắc chắn đã chết. Một số người khác thì – cũng như nhiều lần khác từ đầu đến giờ - thêm một lần nín thở, một sự nín thở đồng loạt đều răm rắp và hùng hồn đến độ hầu như có thể nghe rõ nó chẳng khác gì nghe rõ một tiếng kêu. Tuy nhiên những người khác, tuy bị ấn tượng song không đến mức phải hự lên hay nín thở, vẫn tương đối sẵn sàng về mặt tâm trí để theo dõi nốt xem sẽ còn xảy ra những gì.




Nàng tiếp tục nhìn người-bay song từ lúc này trở đi thì không còn có thể nói đó là hai cái nhìn hoặc hai cái nhìn xoắn chặt vào nhau nữa bởi mắt của người-bay (nếu như ta có nhìn lại chàng ta) giờ đã khép. Mi mắt chưa đóng hẳn, chỉ khép hờ, nhưng đủ để không còn thấy được hai con ngươi chàng ta, đôi con ngươi mà kỳ thực cũng đã một lúc rồi không còn thấy rõ, như bị phủ lớp sương dày. Bây giờ nụ cười của người đàn bà trở nên giống với nụ cười của người mẹ nhìn đứa con nhỏ của mình vừa bị bọn người nào đó đánh chết dù nụ cười này có thể hàm chứa gì đi chăng nữa. Một tiếng huýt sáo dài, lảnh lói, xé màng nhĩ, lại vang lên từ giữa im lặng căng thẳng tò mò chờ đợi – cái im lặng được điểm xuyết bởi những tiếng tanh tách liên tục của máy ảnh và điện thoại mà trong những lúc này vẫn không ngừng nghỉ, nghe như tiếng đậu phộng rang nổ trong chảo cát – của đám đông. Dù không thể thấy kẻ vừa huýt song có thể hình dung đó cũng chính là thằng nhỏ đã huýt sáo đầu tiên cách đây chưa lâu, bây giờ huýt là bởi ngạc nhiên, không hiểu tại sao làm sao lần huýt trước vẫn chưa làm phổi nó thủng cho nên lần này nó phải làm chuyện đó xảy ra bằng mọi giá. Tiếng huýt sáo dường như chẻ đôi không khí và thậm chí có thể bửa đôi một số người theo chiều dọc tuy nhiên không ai tỏ vẻ gì là bị phân tâm vì chuyện đó bởi lúc này lửa lại bùng lên từ những phần khác của người đàn bà, cụ thể là vùng lưng trên và mạn sườn bên phải của nàng, cũng vàng rực nhuốm chút xanh tím như các lưỡi lửa trước đó. Lửa lan ra rất nhanh, nhoáng cái đã trùm kín nàng, cứ như thân thể nàng có gì đó chung với rơm khô hay củi thông hay vải vụn nhúng dầu. Điều đáng chú ý là, tuy lửa phừng phừng cháy trên mọi phân vuông cơ thể nàng song da thịt và quần áo nàng vẫn không co rút lại và chuyển dần sang đen: có cảm tưởng như lửa này, bốc ra từ nàng, tự nuôi sống mình không phải bằng những thứ có thể cháy làm nên cơ thể nàng. Cảm tưởng này càng được củng cố qua việc không hề thấy một dấu hiệu nào dù nhỏ nhất ở nàng chứng tỏ nàng đang bị lửa làm cho đau đớn: lửa này là để phục vụ nàng chứ không phải hủy diệt nàng, dường như vậy. Dù thế nào đi nữa, cái nhìn của nàng tiếp tục dán vào người-bay một cách riết róng và cường liệt đến nỗi đủ sức khiến cho một phần sự chú ý của công chúng vẫn bị cuốn vào nó thay vì dồn trọn vào chỗ lửa. Có một cái gì đó sẽ xảy ra, sắp xảy ra ngay đây, chắc chắn sẽ xảy ra, đó là cái dự cảm đầy ắp trong họ, bức bối bần như một khối khí ga mà áp suất sắp đạt giới hạn nổ. Và rồi một số không nhỏ người trong đám đông thở hắt ra một cách đầy nhẹ nhõm – một sự nhẹ nhõm mà đời người chẳng nhiều khi được biết – khi họ thấy rằng, thay vì nổ ra từ họ, cái khối tới hạn vô hình, khổng lồ, căng bức đến độ hầu như khủng khiếp đó cuối cùng đã bùng phát ở một chỗ khác, theo một đường khác, dưới dạng lửa phựt ra từ cái đầu chúc ngược của người-bay. Có vẻ gần như chắc chắn đây là theo một ý đồ thông minh, đã được trù liệu sẵn một cách cẩn trọng và tinh tế: ở người đàn bà, lửa bùng lên bắt đầu từ cánh tay, vai, cạnh sườn bên trái, tức từ phía trên; ở người-bay, lửa xuất phát ở đầu, từ phía dưới, một sự cân phân gần như hoàn hảo mà con người luôn luôn cần một cách bản năng. Và, cũng như ở người đàn bà, lửa lan rất nhanh trên thân thể người-bay mà lúc này thật khó xác định là đang sống hay đã chết - ấy là nếu sống chết là những khái niệm có thể áp dụng được cho sinh thể này -: chỉ trong nháy mắt nó đã lan từ dưới đỉnh đầu lên bao trùm hết mặt chàng ta, cả cổ và vai: hai vai chàng ta cháy đùng đùng giống như hai ngọn đuốc to chúc ngược. Người quan sát có thể nhanh chóng nhận thấy rằng các lưỡi lửa cháy quanh hoặc từ người-bay không có rìa hay lõi xanh tím giống như lửa ở người đàn bà – giống lửa đèn cồn hay lửa bếp ga – mà gần với lửa đun bằng củi hơn, vàng óng pha ánh đỏ. Chất liệu cháy khác, hình thái cháy cũng khác, đó là suy luận logic. Tuy nhiên với hầu hết người chứng kiến thì suy luận logic, nhân quả này ập đến tức thì không cần đến sự nỗ lực có ý thức, mà như là một sự cảm tri có tính trực giác, bản năng. Họ không lấy làm lạ về chuyện đó; họ chỉ thấy thú vị. Một số người ngỡ ngàng song là ngỡ ngàng một cách thú vị, ngỡ ngàng khi nhận thấy rằng cái không hẳn là bất ngờ đối với họ vẫn có khả năng làm họ ngỡ ngàng. Trong làn gió mới nổi lên, bất chợt, khá mạnh, như thể xồ ra sau khi bị cầm giữ nhiều giờ liền sau một cánh cổng nhà trời kiểu như khí lạnh bị cầm giữ sau cánh cửa tủ lạnh, họ nghe rõ tiếng lửa reo phừng phực. Chỉ khi nghe tiếng lửa phừng phực thì một số người trong đám đông mới giật mình nhận ra, dù chỉ trong vô thức, rằng trong một chốc ngắn vừa qua đám đông đã không hẹn mà cùng sững lặng như thế nào. Trong tĩnh lặng đột ngột và hoàn toàn này họ như nghe tiếng hàng chục cây thân gỗ to bằng một người ôm đang cháy và gió mạnh làm lửa táp vào mọi cây hãy còn chưa cháy xung quanh. Mỗi lưỡi lửa dường như đều có hồn riêng và gió khiến hồn hiển lộ, có thể nói vậy. Nhưng liền sau đó những tiếng lách tách của hàng trăm máy ảnh và điện thoại lại theo nhau tái xuất, như tiếng hàng trăm hạt đậu lớn khô giòn nổ ran trong lửa: dù thế nào thì người ta vẫn không thể quên nhu cầu chụp ảnh của mình.

Lửa lúc này đã lan lên đến vùng bụng người-bay và phủ kín từ đầu cho đến vùng bụng người đàn bà. Thế rồi gió đột ngột mạnh hẳn lên, và lập tức người ta chứng kiến tác động của nó: toàn bộ các lưỡi lửa, cho đến lúc đó vẫn tỏa đều mọi hướng từ thân thể hai người, giờ bạt cả về một phía, cụ thể hơn là về phía tay trái người đàn bà và về phía tay phải người-bay, chỉ có điều do chàng ta đang chúc ngược nên từ góc độ của người quan sát thì có vẻ như là về bên tay trái chàng ta, những lưỡi lửa bị gió mạnh vít đầu xuống gần như trở thành theo hướng song song mặt đất, giống như lá cờ hay cánh buồm bị gió kéo căng và cũng giống những lưỡi lửa bạt ra từ thân thể Thích Quảng Đức trong bức ảnh đã thành huyền thoại. Bây giờ thì đám đông – ít nhất là những người đứng gần lửa nhất – bắt đầu cảm nhận được rõ sức nóng của nó và do vậy biết chắc rằng lửa này tuyệt đối có thật. Một số người bất giác lùi lại. Tuồng như họ dự cảm được nếu không làm vậy thì chỉ tích tắc nữa thôi lửa sẽ bén vào họ và bản thân họ sẽ trở thành những cá nhân rực lửa. Thậm chí họ có thể cảm thấy tình trạng thiếu oxy bắt đầu xuất hiện càng lúc càng rõ trong không khí xung quanh. Một điều nữa mà những người gần nhất không nhận thấy song những người ở xa hơn, nhất là vùng rìa đám đông thì dễ dàng nhận thấy: những ngọn lửa này, của người đàn bà lẫn của người-bay, đều không tỏa khói: tuyệt không có một vẩn đen nào lẫn trong bầu không khí trong veo rực nắng. Không có khói, và mặc dù có những ánh đỏ hoặc tím xanh song càng lúc sắc độ của lửa càng có vẻ gần với sắc độ của vàng ròng, một thứ vàng ròng hóa thân thành lửa song vẫn giữ nguyên bản chất của vàng ròng. Sắc vàng này khiến một số người cảm thấy phấn khích hoặc nhẹ nhõm và một số người khác thì thấy bứt rứt như thể dưới da họ có hàng trăm con kiến nhỏ li ti bằng vàng thật đang bò, những con kiến nóng như lửa.

Chẳng mấy chốc lửa đã trùm kín hai người, mặc dù nói chính xác hơn thì vẫn đang chỉ tập trung về một bên người họ theo chiều gió thổi. Và bên trong lửa đó thân thể cả hai người sáng bừng lên một cách khủng khiếp. Tựa hồ có thể thấy trên quần áo họ dấu chân của một con kiến nếu như có cái gì đó như thế. Mắt người đàn bà vẫn không thôi nhìn người-bay, nụ cười vẫn còn trên môi nàng, mặc dù các cơ vùng quai hàm nàng hình như đanh lại, một vài cơ xung quanh môi dưới nàng và hai bên gò má nàng bắt đầu khẽ giật giật, ít nhất là có một vài người thấy như thế và về sau sẽ tin chắc hoặc muốn tin rằng mình đã thấy như thế và hỏi nhau hoặc tự hỏi: Phải chăng người đàn bà đang đau? Đau vì lửa? Vì số phận của người-bay và số phận nàng? Vì mọi thứ? Những người khác thì không thấy và về sau sẽ khăng khăng cam đoan rằng không có bất cứ biểu hiện nào dù nhỏ nhất về sự đau ở nàng hết: toàn bộ các nét trên mặt nàng, toàn bộ thần thái nàng chỉ toát ra một thứ duy nhất là sự “bình an và phúc lạc lớn lao, thậm chí vô tận”, họ có thể dùng cả những chữ đó, và cả một sự “cao quý đến rợn cả người” nữa, thứ cảm giác chỉ có thể có khi ta tận mắt thấy Đức Mẹ Đồng Trinh của Raphael bằng xương bằng thịt giữa cõi đời. Ngoài chi tiết gây tranh cãi này ra thì mãi một hồi không rõ bao lâu chẳng có gì khác xảy ra, không có sự tiến triển hay chuyển hóa nào diễn ra hoặc có vẻ như vậy. Một số người bắt đầu tỏ ra sốt ruột. Lại bắt đầu có tiếng huýt sáo, ban đầu còn râm ran, hơi rụt rè, rồi nhanh chóng trở nên tự tin hơn, quả quyết hơn, riết róng hơn, như khi người ta huýt sáo đuổi một thằng cha nghệ sĩ hài đã hết thời lại vô duyên. Tuy nhiên rõ là nàng không vội, chính xác hơn là cái ẩn sau toàn bộ chuyện này, nó không vội, nó đang chờ thời điểm chín muồi của nó. Chỉ một số ít người chứng kiến là trực cảm được điều này: có thể nhận ra họ qua cách họ đứng yên, không động cựa, không bồn chồn, cơ của họ không căng lên, chỉ phần bên trong của họ căng lên. Sự tương phản giữa họ với những người đang liên hồi đổi thế đứng, gãi đầu, nhìn nhau, nhịp chân, gõ ngón tay lên thứ gì đó, chun mũi, dẩu môi, lắc đầu, lầu bầu chửi, cười khẩy, gãi đầu, gại ghẻ, âm ư hát, chuyển sang chú ý đến những người khác, xoay người lững thững đi như trong nháy mắt đã không còn quan tâm đến chuyện đang xảy ra, vân vân... là thật nổi bật. Nắng vẫn đổ, gió vẫn thổi, lửa vẫn cháy, người vẫn đợi. Sau một hồi nữa, không biết bao lâu, gió bắt đầu mạnh hơn, như có bão sắp đến. Những người nhẹ hơn trong đám đông bắt đầu cảm thấy mình sắp sửa bị gió nhấc lên khỏi đất tới nơi. Một số người khác cảm thấy một số phần của cơ thể họ - mặt họ, tóc họ, lưng bàn tay họ, mặt trên cánh tay trước họ - như thể chúng là những lớp mỏng tang như giấy vấn thuốc. Những người khác cảm thấy một số vật sở hữu của họ đang bị gió giằng khỏi họ một cách khó lòng cưỡng nổi: áo khoác, khăn choàng, kính, mũ, đặc biệt là mũ – rất nhiều mũ gần như đồng loạt vọt ra khỏi đầu người đội chúng, như một bầy chim bị ma ám. Trong cơn nhốn nháo cố giữ cho bản thân mình và/hoặc các thứ tùy thuộc mình ở yên tại chỗ, họ không còn tâm trí để nhận ra ngay có gì mới diễn ra ở người đàn bà và người-bay.

Khi đã đôi chút định thần được mà nhìn trở lại, họ thấy cả hai người đã trắng hẳn ra. Giờ thì cả hai chỉ còn là hai khối có hình thù giống con người có màu trắng, không phải trắng toát như tuyết hay đường cát hay muối tinh là một màu trắng đùng đục, trông có vẻ cờn cợn, gần với sinh vật, gợi nhớ nhiều hơn đến màu của ngà voi, của răng (một thứ răng không quá trắng), màu sữa, hoặc màu tro xương. Những đường nét giúp phân biệt một cách tế vi từng bộ phận cơ thể không còn nữa: không còn cặp mắt, cái mũi, đôi tai, những ngón tay, mà chỉ còn những bề mặt hơi lồi lõm gồ ghề, gợi liên tưởng một cách mờ nhạt và xa xôi về những chi tiết cụ thể đã từng có đó. Họ không còn là những con người, chỉ là những pho tượng gợi nhớ tới con người và hình như vẫn còn mang một chút tinh thần hay thần thái gì đó của con người, những pho tượng kiểu Henry Moore hay Brancusi. Có vậy chớ, một số người reo lên hoặc thành tiếng cho người khác nghe hoặc thầm trong óc cho riêng mình nghe hoặc khi kể lại sau này cho những ai không tận mắt chứng kiến, một cách nhẹ nhõm, hể hả, đắc thắng, như thể bản thân họ được hưởng một món lợi nào đó từ chuyện này hoặc như thể đây là một cuộc chơi mà họ không muốn thấy mình thua. Rốt cuộc thì lửa cũng làm cái việc mà nó phải làm, họ nói. Hoặc: Nhìn đi (hoặc: đó, đã thấy chưa?), rốt cuộc thì cũng thành tro hết rồi, họ nói, với vẻ đường đường đĩnh đạc, với phong thái vô địch của người vừa mới có được thêm một chứng cứ rành rành cho thấy lẽ phải luôn luôn nằm về phía họ. Một số người khác, ít hơn, thì thốt nhiên nghe thôn thốn thậm chí có thể nói là nhoi nhói ở trong ngực khi họ nhận ra rằng trong tình thế này họ sẽ không còn có thể nhìn thấy đôi mắt người đàn bà, cái nhìn của nàng cắm vào người-bay kể từ những giâu này sẽ là một thứ vĩnh viễn thuộc về quá khứ, không còn hiện diện trong bất cứ dạng nào khác ngoài trong từ ngữ và trong ký ức, tức về thực chất là một thứ vô hình và không thực hữu.

Dù thế nào thì, có một sự chuyển hóa đang thực sự diễn ra. Điều đó càng lúc càng rõ. Bởi vì, rất nhanh, ít nhất là nhanh hơn so với những người chứng kiến muốn thấy, người đàn bà và cả người-bay, mà bây giờ chỉ là hai pho tượng hình người không rõ chi tiết màu trắng đục, giờ đây như đang rã ra, như thể vừa diễn ra một sự chuyển hóa mới trong bản thân chất liệu cấu thành họ khiến họ bây giờ chỉ còn là hai khối mềm và xốp như kẹo bông đang nhanh chóng rã ra thành từng mảng lớn rồi mảng lớn rã ra thành mảng nhỏ hơn và mảng nhỏ hơn thành mảng nhỏ hơn nữa và cứ thế trong gió mạnh không ngớt. Một điều đáng lưu ý là suốt thời gian đó lửa không hề giảm cường độ mà vẫn phừng phừng cháy và trùm quanh hai thân mình xốp tơi đang dần dần phân rã đó cho đến khi chỉ còn là hai chùm hao hao dạng người gồm những mảy trắng rời rạc giống như bông bị xé vụn và trên thực tế là tổng các khoảng trống ở giữa các mảy trắng ấy là lớn hơn nhiều so với tổng thể tích của các mảy trắng ấy.

Và các mảy trắng càng ngày càng nhỏ hơn – bởi chúng vẫn tiếp tục phân rã – còn các khoảng không giữa chúng càng lúc càng lớn càng mở rộng hơn, cho đến khi người ta thậm chí chưa kịp nhận ra thì các mảng trắng đã hoàn toàn biến mất và chỉ còn lửa bao quanh hai khoảng rỗng có hình dạng người và lớn cỡ người. Chỉ sau một thoáng hoặc gần như thế hai hình người rỗng này từ mình thu nhỏ lại hoặc là co rút lại dần, nhỏ dần nhỏ dần cho đến khi một số người chưa quan sát kịp thì cả hai đã hoàn toàn biến mất và lửa, bất cứ lưỡi lửa nào hiện diện từ nãy đến giờ cũng biến mất theo, hoàn toàn không còn dấu vết gì, giống như lửa cháy đầu que củi bị dúi dần từng chút một xuống nước cho đến khi chìm nghỉm hoàn toàn. Chưa kịp hiểu ra mình đã thấy gì, người chứng kiến chỉ còn trước mắt họ một vùng không gian rỗng không rực rỡ nắng soi, thoảng tiếng xào xạc của cành lá xa xa hay tiếng lật phật của mái vải bạt ở mảnh sân bên dưới bởi gió vẫn còn tuy đã ngớt khá nhiều.

Cách kết thúc này của những gì xảy ra nãy giờ khiến cho nhiều người chứng kiến ngẩn ngơ: nhìn họ, có thể tưởng tượng ra những người chết không làm sao tin được cái chuyện mình vừa mới nhận ra ấy là mình đã chết. Tuy nhiên không phải ai cũng vậy: một lần nữa một vài người, sau một quãng lặng của chính mình mà bây giờ đang khiến họ bức bối khó chịu, liền vận hết sức bình sinh huýt sáo, không thì làm bất cứ gì khác miễn sao gây được tiếng ồn, hú như vượn, đập bàn, xáng vỡ một cái chai vào gờ ban công bằng đá, ví dụ vậy, để bộc lộ lời bình quyết liệt và hùng hồn của họ trước một màn diễn mà theo họ là kết thúc quá tồi: có thể hình dung rằng cũng chính những âm thanh này sẽ là ngôn ngữ truyền tải niềm khoái chá lớn lao của họ nếu như vụ này kết thúc theo một cách khác nhiều kịch tính hơn, chẳng hạn hai người kia, cùng lúc hoặc người trước người sau, nổ tung như hai tảng pháo khổng lồ và xác pháo rơi xuống sàn lát gạch nghe ràn rạt như mưa rào mùa hạ. Trên nền những âm thanh này một số người trong đám đông tiếp tục đứng lặng hay ngồi lặng: có thể hình dung đó là bởi họ đang nhận ra rằng mình không biết, có quá nhiều thứ họ không biết, tỉ như người-bay, người đàn bà kia, à mà hình như còn cả một người đàn ông nữa thì phải, họ là ai, họ mang cái gì trong mình, họ từ đâu đến, giờ họ không còn đó nữa thì họ đi về đâu, giờ họ không còn đó nữa thì thế giới này vẫn sẽ như cũ hay là sao, vân vân, những câu hỏi đó và những câu tương tự sẽ không bao giờ, không ở đâu, không cách nào có thể có lời đáp, mặc dù, như một vài người trong những người này, khi thuật lại chuyện này về sau, hẳn sẽ rất muốn, vô cùng muốn rằng giá như họ có thể nói như Akutagawa về một người nữ cũng đã rời khỏi thế gian sau khi tắm mình trong lửa, rằng “ai đã biết phút cuối của nàng thì cũng biết cả cuộc đời nàng”.

Nghệ thuật trình diễn, một sáng mùa hè, Granada (6) (trích từ "Life Navigator 25: Người tình của cả thế gian")

Nàng ngồi, nhìn người-bay và/hoặc giọt máu mới xuất hiện của chàng ta và đường đi của nó bằng ánh mắt giống như thể nàng đang thấy chàng ta bị lột da sống. Và bằng cách nào đo chàng biết ngay rằng từ nãy tới giờ (bao lâu?) nàng không một lần nào rời mắt khỏi người-bay. Không như chàng. Chừng như nàng biết chỉ bằng cách đó nàng mới có thể cứu chàng ta, hoặc như thể nàng làm việc này bằng toàn bộ sức mạnh tâm hồn và tinh thần của nàng bởi đó là điều độc nhất nàng có thể làm cho chàng ta. Giọt máu giờ đã gần chạm tới một trong các viên gạch lát sân thượng, phản chiếu nắng tạo thành một ánh lóe đùng đục, mỡ màng, dày. Bỗng chàng nghĩ ra một điều, liền lia mắt nhìn lại đám người kia. Ai trong những người đó đang không nhìn người-bay, không nhìn chàng, mà nhìn nàng? Song chàng không còn thì giờ để nhìn ra điều đó. Những người kia chưa kịp lọt vào thị trường của chàng thì chàng đã quay ngoắt đầu lại phía nàng: chàng như hốt hoảng nhận ra kịp thời rằng lẽ ra chàng không được rời mắt khỏi nàng dù chỉ một giây, giống như nàng đã và đang làm với người-bay, rằng rốt cuộc thì tâm hút của vũ trụ là ở đó, ở nàng.

Nàng có ý thức về điều đó không? Trong khoảng một phần nhỏ của giây trong đầu chàng có thoáng qua câu hỏi đó. Nàng bắt đầu giơ một tay lên, và động tác đó lập tức thu hút trọn vẹn tâm trí chàng. Toàn bộ đám đông hít vào ngực một hơi sâu, làm như nơi cổ tay và các ngón tay nàng có những sợi dây vô hình buộc vào các dây thần kinh điều khiển hệ hô hấp của tất cả những người có mặt. Và nghiêm trang làm sao, không, nghiêm cẩn làm sao dáng vẻ của nàng khi nàng làm động tác này: nàng như đang thực hiện nó (hay dù chỉ mới đoạn chớm khởi đầu của nó thôi) bằng toàn bộ sức mạnh của tâm hồn nàng, bằng một sức mạnh lớn hơn toàn bộ sức mạnh của tâm hồn nàng, tích hợp sức mạnh tâm hồn của không chỉ một con người.

Nàng giơ một tay lên - tay trái -, gần như thẳng đứng, cùi chỏ áp vào ngực, bàn tay cao hơn vai một chút, đầu mút các ngón tay nhô cao hơn chút ít so với đường thẳng nối cặp chân mày, một động tác mơ hồ, khó hiểu, có thể là cử chỉ chào, có thể là động tác muốn ngăn lại một điều gì đó hay một hành động của ai đó, và cũng hao hao giống một hành vi trong một nghi lễ nào đó, có ý nghĩa ban phúc, tỏ lòng cảm thông, hay thậm chí tha thứ. Khuôn mặt bầu bầu, hồng, (giờ thì nó đã bớt đỏ lựng mà trở lại gần với màu hồng vốn có hơn), lồng trong mái tóc dày, đen, mềm, loăn xoăn, hơi rối vì gió, đôi mắt to, đen, ươn ướt giống như vừa mới khóc hay sắp khóc, một bên miệng hơi nhếch lên tạo thành một nét biểu cảm cũng mơ hồ, khó tả khó nắm, có lẽ là đa nghĩa cũng như động tác tay kia, nàng gợi liên tưởng một cách lạ lùng đến Nàng Thơ đang được vẽ ra dưới bàn tay gân guốc thô ráp của Otto Dix song đầy cảm xúc hơn, trong trạng thái khẩn thiết hơn, gợi ra một sự gì đó hiểm nghèo hơn, gần với sự chết hơn, nếu có thể nói vậy. Phải, gần với sự chết hơn, và ngay khoảnh khắc nhận ra điều đó chàng cảm thấy toàn thân mình run lên, nói chính xác hơn là giật thót lên một cái duy nhất. Đây chính là động tác sẽ làm thay đổi hoàn toàn và tận gốc thế giới, ngang bằng hoặc hơn động tác nhấn nút khởi động chiến tranh hạt nhân của tổng thống Hoa Kỳ hoặc ai đó tương đương, chàng cảm được điều này bằng gan ruột mình. Miệng nàng chợt hé ra, như sắp kêu lên hay như để làm một cái gì đó vô thanh song có khả năng làm rúng động không gian giống như một tiếng kêu. Đột ngột, như chợt nhớ ra, chàng ngoái đầu nhìn giọt máu. Còn khoảng mười đến mười lăm xăngtimét nữa nó sẽ chạm đến nền gạch, nó rơi mới chậm làm sao hoặc thời gian đã chậm đi làm sao bởi sự hiện diện của nó! Và chàng chợt cảm thấy mình cần phải tóm lấy giọt máu đó, không để nó va chạm vào gạch cứng mà vỡ tóe ra ở đó, mất đi tính chỉnh thể của nó, ấy là việc chàng phải làm. Tại sao, chàng không thể biết, và không có thời gian để nghĩ. Không chần chừ dù chỉ một phần nhỏ của giây, chàng bắt đầu lao tới chỗ người-bay và chuẩn bị sẵn trong đầu hình ảnh mình sẽ khuỵu gối, cúi gập người xuống khi đến đó. Và trong khi chàng làm vậy, một cảm giác giống như là nỗi kinh sợ xuyên qua tim chàng như một tia sáng nóng bỏng: mình không kịp mất, không kịp mất, cơ thể mình chuyển vận chậm quá, chậm quá! Ấy thế mà hình như đây chính là nó, cái việc mà chàng có mặt ở đây lúc này để làm, việc mà chàng hiện hữu để làm! Và chàng đang làm nó, chàng không thể thất bại được! Đồng thời pha lẫn trong cái cảm giác kinh sợ này là một cảm giác kinh ngạc cũng ngắn ngủi và xuyên thấu và suýt nữa làm tê liệt chàng: chàng đã đi một con đường rất dài, qua bao nhiêu năm tháng, bao nhiêu nỗi đau, bao nhiêu khắc khoải, bao nhiêu khao khát và giấc mơ, từ khi chàng có tia nhận thức đầu tiên về thế giới, hoặc từ trước đó nữa, để tới được nơi này, một trong những nơi đẹp nhất, đáng mơ ước nhất trên trái đất, để rồi chính tại thời điểm này chàng làm chính cái việc này chứ không phải việc gì khác, như một chuyện đương nhiên, kết quả của một sự sắp đặt thiên tài chính xác đến chi tiết nhỏ nhất, nơi mà dường như sự sai biệt dù chỉ một milimét của vị trí rơi của một sợi tóc cũng có thể làm thay đổi vận mạng của không chỉ một con người và mỗi phần nghìn của milimét này đều có thể được điều chỉnh một cách mạnh bạo và quyết đoán bởi ai đó giống như người bẻ ghi hoán chuyển các đường tàu.

Trong một nỗ lực duy nhất, cuối cùng, tối hậu để làm cái việc đó, chàng lao hết tốc lực để vượt qua khoảng cách giữa mình với người-bay (nhìn thì gần, bốn năm mét, nhưng sao bây giờ có vẻ xa hơn nhiều), rạp mình gần sát đất (có cảm tưởng như vai chàng đã thực sự cạ xuống nền gạch), rướn tay trái ra hết cỡ, căng đến độ các khớp xương vai chàng dường như tuột hết ra tới nơi, năm ngón tay xoãi rộng (trong khoảng một phần mười giây hay gì đó chàng nghe một ước muốn cháy bỏng là giá như bàn tay chàng xoãi hết ra có thể phủ kín không phải vài đềximét vuông mà khoảng năm bảy mét vuông). Và giá như nó có thể thoắt cái trở thành mỏng tang như cái màng bọc thực phẩm, để cho thậm chí dù giọt máu dù chỉ còn cách bề mặt viên gạch chừng năm milimét thì tay chàng vẫn có khả năng len vào cái khoảng không nhỏ xíu còn lại giữa hai thứ đó, vẫn còn có khả năng đón lấy giọt máu, như đón giọt duy nhất của một thứ mưa ngàn năm mới có một lần rơi xuống từ trời. Và giá như, nếu ngay cả chừng đó vẫn chưa đủ, chàng có thể, đúng ở một phần trăm giây cuối cùng, hóa thân thành chính viên gạch kia, để đón lấy giọt máu bằng phương tiện là chính thân thể chàng.

Đó là toàn bộ những gì diễn ra trong tâm tưởng chàng trong khoảng một phần ba đến một phần năm giây chàng căng hết trí não, tinh thần và thể xác mình hòng đón giọt máu rơi. Chúng choán đầy đầu chàng, là toàn bộ nội dung của ý thức chàng đến độ không có gì thuộc thế giới xung quanh còn hiện hữu đối với chàng. Tai chàng không nghe được cái âm thanh mới vừa vang lên còn một vài phần của thân thể chàng thì không cảm nhận được ngay tức thì tác động của những gì đến cùng với âm thanh đó: nó giống như là một cú quất bằng roi da hay bằng đầu khóa kim loại của thắt lưng da, không phải quất vào da chàng mà xuyên qua da, mỡ và thịt chàng như xuyên qua không khí để quất thẳng vào tim chàng hay những cơ quan nội tạng trọng yếu khác của chàng và vào tủy sống chàng và chỉ trong thoáng chốc xóa sạch gần như hoàn toàn ý thức của chàng, biến tâm trí chàng thành một vùng trắng xóa rỗng không, một cõi mù câm lặng, chết sững, vô tận trong khi thể xác chàng vẫn đang kiên trì, bền bỉ, cứng đầu cứng cổ thực hiện đến cùng cái hành động mà nó đã bắt đầu.



Chàng đổ vật xuống cùng lúc với giọt máu của người-bay lọt qua kẽ hở giữa ngón giữa và ngón áp út của bàn tay trái chàng đang xòe ngửa ra mà cày sát xuống nền gạch. Chỉ một phần của giọt máu là tiếp xúc với chàng và để lại dấu vết của mình, hai vết nhỏ xíu đỏ tươi ở hai mép ngón, ngón giữa mép phải, ngón áp út thì mép trái. Chàng nằm sấp, đầu ngật qua một bên, mắt mở to nhìn chằm chằm bàn tay mình nằm đó xoãi rộng, trơ khấc, bất lực, vô tích sự, dây chút máu (riêng chi tiết cuối này thì do góc độ của đầu mà có thể mắt chàng không thực sự thấy, chàng chỉ đang thấy nó qua trung gian là xúc giác của chàng thôi, tuy rằng giọt máu của người-bay cho chàng cảm giác nóng hay lạnh hay không nóng không lạnh mà chỉ đơn giản là ướt thì không ai có thể biết được, không thể biết nếu chỉ nhìn vào cặp mắt chàng đang đục đi rất nhanh tuồng như một phần lớn chất liệu làm nên nhãn cầu và võng mạc chàng đang chuyển thành một thứ thạch có độ nhớt cao màu trắng nhờ nhờ trộn thêm chút chì và chút bồ hóng hay muội than, qua đó có thể thấy sự mờ dần đi của ý thức ở bên trong).

Có một thinh lặng lớn, rất lớn trùm xuống khắp xung quanh chàng. Thinh lặng lớn dập lên chàng như cơn sóng lớn dập lên hạt cát và chàng nằm đó lặng im, bất động, tay xòe, mắt mở to, miệng há, không còn nhận biết gì về thế giới hoặc có thể đang nhận thức về thế giới theo một cách khác tuy về điều này không ai có thể biết chắc được. Đám đông tiếp tục chùn lại không tràn lên: họ đang còn bận chiêm quan việc cuối cùng chàng làm, khoảnh khắc cuối cùng (có thể là cuối cùng) của chàng sau phát súng mà tất cả đều nghe thấy trừ chàng, tuy nhiên điều này sẽ kéo dài không lâu, chỉ một hai giây gì đó thôi, bởi họ sẽ không đủ kiên nhẫn rốn đợi thêm tí nữa hầu tiêu hóa được ít nhất một phần ý nghĩa của điều vừa diễn ra, họ không có thì giờ cho việc đó, họ hay ít nhất phần lớn họ không thể đợi thêm nữa rồi mới hẵng làm việc mà họ đang toàn tâm toàn ý muốn làm. Họ ồ tới trước, như đám đông xồ vào trong siêu thị ngày Thứ sáu Đen sau khi rốt cuộc thì cũng được bật đèn xanh. Và trong thời đoạn vài giây kể từ khoảnh khắc họ bắt đầu ồ tới cho tới thời điểm người nhanh chân nhất và/hoặc may mắn nhất trong số họ bắt đầu thực sự có thể làm việc họ muốn, rốt cuộc người quan sát cũng có thể hiểu ra: nói gọn một câu thì họ muốn làm gì. Xét qua hướng mắt họ nhìn, hướng tay họ rướn, hướng người họ vặn, cái kiểu mắt họ mở, mày họ nhướng, miệng họ ngoác, mũi họ phồng, hàm họ căng, răng họ nghiến, lưỡi họ (ít nhất là lưỡi một vài người) thè, có thể thấy một điều “rõ như ban ngày”: điều họ muốn là tới được ngay bên dưới người-bay, bật nhảy tại chỗ và/hoặc vươn mình rướn tay hết cỡ sao cho chạm vào chàng ta, túm được tóc chàng ta (khi chàng ta hạ xuống vừa tầm) đủ chắc để có thể lôi, vít, giật được chàng ta xuống đất. Giữa rừng thân thể rừng cặp chân rừng cánh tay rùng rùng chuyển động trong cơn cuồng hứng và hăm hở và hung hăng – làm cho nền sân thượng rung lên - kia không thể nào còn thấy được nàng, một trong ba cấu phần của tác phẩm sắp đặt gồm ba môđun mà từ thời điểm một trong hai môđun kia chuyển vị trí và đổ xuống thì cũng mặc nhiên vỡ rụn và biến ngay vào hư không, không ai còn nghĩ còn chút bận tâm nào về nàng, không ai còn chút ý niệm nào rằng ở đâu đó tại đây lúc này vốn dĩ có nàng và vẫn đang có nàng. Nhưng rồi đột nhiên trận lũ người khựng lại tuồng như có một quả lựu đạn từ đâu đó vừa được ném vào ngay giữa họ và điều này họ kịp nhận ra vào một phần giây cuối cùng. Hoặc như thể ngay ở vị trí mà họ đang nhắm tới có một hình thể đầy máu bỗng hiện ra như từ một bộ phim ma hạng bét nào đấy, đại loại như vậy. Những người tiến ở hàng đầu, ngay sau khi khựng lại, liền bị quán tính của dòng lũ người từ phía sau dồn tới, lập tức đổ dúi dụi và bị những người ở ngay phía sau chồm tới giẫm lên rồi thì chính những người này lại bị những người ngay sau lưng họ dồn tới đẩy ngã dúi dụi rồi chồm tới đè lên và cứ thế lớp sau dồn tới chồm lên lớp trước phủ lên lớp trước đè lên lớp trước và rồi bản thân nó lập tức bị lớp sau nữa làm đúng như vậy với nó và cứ vậy cho tới khi có năm bảy lớp người chồng chất lên nhau thì động năng dồn tới mới bắt đầu giảm thiểu đến độ có thể bị cản lại bởi bức tường hay cái đê chắn làm bằng những thân người.

Giờ thì khi dòng lũ người về cơ bản đã ùn tắc lại và cao độ tương đối của nó – ít nhất là phân khúc đầu tiên của nó – đã giảm đi, người quan sát có thể thấy được cái mà trong vài giây qua không thể thấy.

(Còn tiếp)